سەرپىنى اناعۇرلىم زور بولدى، ”ءتورتتى بەتكە الۋ“ نەگىزدىك زەرتتەۋدىڭ ءتۇيىنى ەتىلدى (باس شۋجي ءجىتى قاداعالاپ وتىرعان ىستەر، تياناقتاندىرۋدىڭ قايتىمدى اڭىسى)

”ءبىر تۇتاس جوسپارلاۋدى جانە جوعارى دەڭگەيدە جوبالاۋدى كۇشەيتىپ، نەگىزدىك زەرتتەۋ جۇيەسىنىڭ ورنالاسۋىن ساپالىلاندىرۋ كەرەك. ’ءتورتتى بەتكە الۋ‘ ستراتەگيالىق باعىتىنان جازباي، نەگىزدىك زەرتتەۋدىڭ نەگىزگى قامال الۋ باعىتى مەن ءتۇيىندى سالالارىن اناعۇرلىم ايقىنداۋ كەرەك“.

− 2026 - جىلى 4 - ايدا باس شۋجي شي جينپيڭ نەگىزدىك زەرتتەۋدى كۇشەيتۋ اڭگىمە ماجىلىسىندە وسىلاي دەپ باسا دارىپتەدى

7 - ايدىڭ 10 - كۇنى حاينان ساۋدالىق عارىشقا ۇشۋ الاڭىندا ۇزاق جورىق 10 - ءنومىرلى B تاسىمال راكەتاسى تۇڭعىش رەت ءساتتى ۇشىرىلدى، ەلىمىزدىڭ تاسىمال راكەتاسى تۇڭعىش رەت مەڭگەرىمدى جيناپ الۋدى ىسكە اسىردى. جۇڭگو عارىش ىستەرىنىڭ تاريحتى قايتا - قايتا جاراتۋى ماتەريال دايىنداۋ، اققىش دەنەلەردىڭ قوزعاۋشى كۇشى، كەڭىستىك فيزيكاسى سياقتى جاقتارداعى نەگىزدىك زەرتتەۋدەن ايرىلا المايدى.

7 - ايدىڭ 8 - كۇنى باس شۋجي شي جينپيڭ مەملەكەتتىك عىلىم - تەحنيكا سيلىعى جينالىسىنىڭ، ەكى اكادەميا اكادەميكتەرىنىڭ جينالىسىنىڭ، جۇڭگو عىلىم - تەحنيكا قوعامىنىڭ 11 - رەتكى مەملەكەتتىك قۇرىلتايىندا بىلاي دەپ باسا دارىپتەدى: ”ءتورتتى بەتكە الۋ“ ستراتەگيالىق بەتالىسىنا تاباندى بولىپ، عىلىم - تەحنيكانىڭ ستراتەگيالىق جوباسى، ساياسات - شارالارى، كەلەلى مىندەتتەر، عىلمي زەرتتەۋ كۇشتەرى، بايلىق تۇعىرى، وڭىرلىك جاڭالىق اشۋ سياقتى جاقتاردى ءبىر تۇتاس جوسپارلاۋدى ونان ارى كۇشەيتىپ، عىلىم - تەحنيكادا قامال الۋدىڭ ۇيىمداسۋ دەڭگەيىن جوعارىلاتىپ، مەملەكەتتىڭ جاڭالىق اشۋ جۇيەسىنىڭ جالپىلىق ونىمدىلىگىن جوعارىلاتۋ كەرەك“.

2020 - جىلى 9 - ايدا باس شۋجي شي جينپيڭ عالىمداردىڭ اڭگىمە ماجىلىسىندە ”تورتكە بەت الۋدى“ العا قويدى: ”دۇنيە ءجۇزى عىلىم - تەحنيكاسىنىڭ الدىڭعى لەگىنە، ەكونوميكانىڭ نەگىزگى شايقاس مايدانىنا، مەملەكەتتىڭ كەلەلى قاجەتىنە، حالىقتىڭ ءومىرى مەن دەنساۋلىعىنا بەت الۋعا تاباندى بولۋ كەرەك“. 2026 - جىلى 4 - ايدا باس شۋجي شي جينپيڭ نەگىزدىك زەرتتەۋدى كۇشەيتۋ جونىندەگى اڭگىمە ماجىلىسىندە بىلاي دەپ باسا دارىپتەدى: ”ءبىر تۇتاس جوسپارلاۋدى جانە جوعارى دەڭگەيدە جوبالاۋدى كۇشەيتىپ، نەگىزدىك زەرتتەۋ جۇيەسىنىڭ ورنالاسۋىن ساپالىلاندىرۋ كەرەك. ’ءتورتتى بەتكە الۋ‘ ستراتەگيالىق باعىتىنا تاباندى بولىپ، نەگىزدىك زەرتتەۋدىڭ نەگىزگى قامال الۋ باعىتى مەن ءتۇيىندى سالالارىن ونان ارى ايقىنداۋ كەرەك“.

باس شۋجي شي جينپيڭنىڭ ماڭىزدى نۇسقاۋىنىڭ رۋحىن ىشكەرىلەي دايەكتىلەندىرىپ، تياناقتاندىرعان بارشا عىلمي زەرتتەۋ قىزمەتكەرلەرى جوعارى دەڭگەيلى عىلىم - تەحنيكادا ءوز كۇشىنە سۇيەنىپ ءوزىن الۋەتتەندىرۋدى جەدەل جۇزەگە اسىردى.

دۇنيە ءجۇزى عىلىم - تەحنيكاسىنىڭ الدىڭعى لەگىن بەتكە الىپ، نەگىزدىك زەرتتەۋدى كۇشەيتۋ − عىلىم - تەحنيكادا باستاماشى بولۋدى، بۇراڭ جولدا وزىپ ءوتۋدى جۇزەگە اسىرۋداعى شەشۋشى شارا.

”دۇنيە ءجۇزى عىلىم - تەحنيكاسىنىڭ الدىڭعى لەگىن مەملەكەتتىڭ كەلەلى ستراتەگيالىق قاجەتىمەن جانە ەكونوميكالىق، قوعامدىق دامۋ نىساناسىمەن ۇشتاستىرۋ كەرەك“ دەپ باس شۋجي شي جينپيڭ تەرەڭ ويدى العا قويدى.

حىبەيدىڭ شىجياجۋاڭىنداعى جۇڭگو ەلەكتر عىلىم - تەحنيكا كاسىپ سالاسى نەگىزدىك زەرتتەۋ ورنىندا تومەن وربيتالى جاساندى سەرىك ينتەرنەت حابارلاسۋ ەكپىندىلەر اترەتىنىڭ باستىعى جاڭ لەي ۇيىرمە باستاپ كرەمني نەگىزدى راديو جيىلىگىنىڭ جوعارى تىعىزدىقتاعى شوعىرلى تەحنيكاسى سياقتى شەشۋشى تەحنيكالاردان قامال الىپ، تومەن وربيتالى جاساندى سەرىك حابارلاسۋ بولشەكتەرىن دەربەس زەرتتەپ - اشۋدى جانە تەز تاپسىرۋدى جۇزەگە اسىردى.

2023 - جىلى 5 - ايدا باس شۋجي شي جينپيڭ جۇڭگو ەلەكتر ءبولىمى كاسىپ سالاسى نەگىزىن زەرتتەۋ ورنىندا قىزمەت تەكسەرىپ، تەكسەرۋ - زەرتتەۋ جۇرگىزگەندە: ”ءسوز جوق، مەملەكەتتىڭ ستراتەگيالىق قاجەتىن كوزدەپ، شەشۋشى جاڭالىق اشۋ بايلىقتارىن جۇيەلى ورنالاستىرىپ، ءوندىرىستىڭ، وقىتۋدىڭ، زەرتتەۋدىڭ ىشكەرىلەي توعىسۋ ابزالدىعىن ساۋلەلەندىرىپ، شەشۋشى، وزەكتى تەحنيكالاردا ۇزدىكسىز تىڭ ناتيجەلەرگە قول جەتكىزۋ كەرەك“ دەپ باسا دارىپتەدى.

”تاپسىرمانى ەستە بەرىك ساقتاعانىمىزدا، ءبىز اناعۇرلىم كوپ ءتول جاسامپازدىق سيپاتتى جەتىستىكتەر جاراتۋعا قۇلشىنامىز“. جاڭ لەي بىلاي دەدى: ۇيىرمە زەرتتەپ جاساعان 8 تولقىن شوعىن ءوزارا مەڭگەرۋ شەبى ءداستۇرلى بولشەكتەرمەن سالىستىرعاندا، كولەمى، سالماعى %50 ازايىپ، قابىلداۋ سارىبى %50 تومەندەپ، جاساندى سەرىك ينتەرنەتىنىڭ وزىندىك قۇنى تومەن، تەز توراپ قۇرۋ قاجەتىنە ءتىپتى دە ۇيلەستى.

ەكونوميكانىڭ نەگىزگى شايقاس مايدانىن بەتكە العاندا، نەگىزدىك زەرتتەۋ − ەكونوميكانىڭ دامۋى مەن حالىق تۇرمىسىن جاقسارتۋدى ىلگەرىلەتەتىن ماڭىزدى كۇش.

حۋبەي جيايۇي اۋدانى پانجياۋان قالاشىعى قىستىق كاپۋستى زەرتتەۋ - اشۋ ورتالىعىندا جۇڭگو اۋىل شارۋاشىلىق عىلىم اكادەمياسى كوكونىس، گۇل - ءشوپ زەرتتەۋ ورنىنىڭ اعا زەرتتەۋشىسى جاڭ ياڭيۇڭ توبى تۇقىم جەتىلدىرۋدەن قامال الۋدى جەدەل ورىستەتۋدە.

2024 - جىلى 11 - ايدىڭ 5 - كۇنى باس شۋجي شي جينپيڭ پانجياۋان قالاشىعىنىڭ 10 شاقىرىمدىق كوكونىس دالىزىندە قىزمەت تەكسەرگەندە بىلاي دەپ اتاپ كورسەتتى: ”وسى زامانعى اۋىل شارۋاشىلىعىن دامىتىپ، اۋىل شارۋاشىلىعىندا قۋاتتى ەل قۇرۋدا، ءسوز جوق، عىلىم - تەحنيكالىق العا باسارلىققا سۇيەنىپ، عىلىم - تەحنيكانىڭ اۋىل شارۋاشىلىعىن وسىزامانداندىرۋعا قانات بىتىرۋىنە مۇمكىندىك جاساۋ كەرەك“.

قىستىق كاپۋس نەگىزىنەن چاڭجياڭ وزەنى الابىنا تارالعان، نولدەن تومەن 6 سەلتسي گرادۋس اينالاسىنداعى تومەن تەمپەراتۋراعا توتەپ بەرە الادى. وسىدان بۇرىن ەلىمىزدە وندىرىلگەن سورتتاردىڭ سۋىققا قارسىلىق قۋاتى تومەن بولىپ، بازارداعى قىستىق كاپۋس تۇقىمىنىڭ %90 ى يمپورت ەتىلىپ كەلگەن.

بۇقارانىڭ ”كوجە قاتىعىنىڭ“ ءتىپتى دە ورنىقتى بولۋىنا، ءتىپتى دە تولىق بولۋىنا مۇمكىندىك جاساۋ تۇقىم قاينارىن دەربەس مەڭگەرۋ وتە ماڭىزدى. جاڭ ياڭيۇڭ توبى سۋىققا، دەرت - دەربەزگە قارسى كاپۋس ماتەريالدارىن جەتىلدىرۋگە بولاتىن ماتەريالدارعا اينالدىرىپ، پايدالانۋعا بولاتىن بايلىق تاپشىلىعىنىڭ كەدەرگىسىن تالقاندادى.

”5 جىل ىشىندە قىستىق كاپۋس تۇقىمىن ەلىمىزدە ءوندىرۋ شاماسىن %90 تەن اسىرۋعا كۇش سالامىز“ دەدى جاڭ ياڭيۇڭ سەنىمدى تۇردە.

مەملەكەتتىڭ كەلەلى سۇرانىسىن بەتكە العاندا، ”چاڭ - ى“ ايعا شاپقىلاپ، ”بەيدوۋ“ جول نۇسقاپ، ”جۋ رۇڭ“ مارستى بارلاپ، مەملەكەتتى قۇدىرەتتەندىرۋ ارمانىنىڭ تامىرى نەگىزدىك زەرتتەۋدىڭ قۇنارلى توپىراعىنا تەرەڭ تامىر تارتتى.

2022 - جىلى جۇڭگو عارىش عىلىم - تەحنيكا توبى كەڭىستىك بەكەتىن سالۋ جاستار ۇجىمى باس شۋجي شي جينپيڭگە حات جازىپ، اۋىر مىندەتتى باتىلدىقپەن ارقالاپ، عارىش عىلىم - تەحنيكاسىنىڭ دامۋىن ىلگەرىلەتۋ جاعدايىنان مالىمەت بەردى.

باس شۋجي جاۋاپ حات جازىپ، كوپشىلىكتى ”باتىلدىقپەن جاڭالىق اشىپ، ناتيجە جاراتىپ، عارىشقا قۇلاش سەرمەۋ ساپارىندا جاستىق كوكتەمنىڭ نۇر - شۇعىلاسىن شاشىپ، ەلىمىزدىڭ عارىش عىلىم - تەحنيكاسىندا جوعارى دەڭگەيدە ءوز كۇشىنە سۇيەنىپ ءوزىن الۋەتتەندىرۋگە تاعى دا تىڭ ۇلەس قوسۋعا“ شابىتتاندىردى.

قازىر جۇڭگو كەڭىستىك بەكەتى دەربەس سالىنىپ، دەربەس جۇمىس جۇرگىزدى. بۇل قوسىن باستان - اياق ءبىرىنشى شەپكە تاباندى بولىپ، عارىش شاڭىراعىنىڭ حاۋىپسىز، ورنىقتى اينالىمىنا ۇلەس قوستى.

”ءبىز سيفرلى كەڭىستىك بەكەتىن كۇش سالا قۇرىپ، ۆيرتۋالدى ەلىكتەۋ تەحنيكاسىنان پايدالانىپ، بولمەنىڭ تۇيىلىسۋىنە، قۇراستىرىلۋىنا جانە جۇمىس جۇرگىزۋىنە الدىن الا ەلىكتەپ، جاتتىعىپ، ناقتى اسپانعا شىعۋ حاۋىپ - قاتەرىن تومەندەتتىك“. كەڭىستىك بەكەتىن سالۋ جاستار ۇجىمىنىڭ مۇشەسى ۋاڭ ۋەي قىزمەتتەستەرىمەن ۋاقىتتى ۇتىپ، جاڭا تاقىرىپتاردان قامال الدى.

حالىقتىڭ ءومىرى مەن دەنساۋلىعىنا باعىتتالعان ەمدەۋ، ءدارى - دارمەك سالاسىنداعى نەگىزدىك زەرتتەۋ سالاماتتى جۇڭگو قۇرىلىسىن ىلگەرىلەتۋگە پارمەندى تىرەك ازىرلەدى.

2018 - جىلى 5 - ايدىڭ 2 - كۇنى باس شۋجي شي جينپيڭ بەيجيڭ داشۋەسىندە قىزمەت تەكسەرگەندە بىلاي دەپ اتاپ كورسەتتى: ”جوعارى مەكتەپتەر − عىلىم - تەحنيكادا جاڭالىق اشۋ جۇيەسىنىڭ ماڭىزدى قۇرامداس بولىگى، جوعارى مەكتەپتەردىڭ عىلمي زەرتتەۋ قىزمەتكەرلەرى − ەلىمىزدىڭ عىلىم - تەحنيكادا جاڭالىق اشۋداعى ماڭىزدى قوسىنى“.

8 جىلدان بەرى بەيجيڭ داشۋەسىنىڭ دىڭ حۇڭكۇي ۇجىمى كلينيكالىق شىنايى ماسەلەلەردى شەشۋدى جەتەكشى ەتىپ، ”حيميالىق ۇساق مولەكۋلالاردىڭ ادام دەنەسىندەگى كلەتكالاردى قايتا باعدارلامالاۋىن جۇزەگە اسىرۋ“ جاڭا تەحنيكاسىن العاشقى ادىمدا جاراتىپ، قايتا تۋىندايتىن مەديتسينانىڭ سالماقتى اۋرۋلاردى ەمدەۋىنە جول اشتى.

”بۇل جاڭا تەحنيكا كلينيكادا قولدانۋ جاعىندا اناعۇرلىم جاقسى، حاۋىپسىز، مەڭگەرىمدى سيپاتقا يە“. دىڭ حۇڭكۇي بىلاي دەپ تانىستىردى: قاتىستى كلينيكالىق سىناقتار ءساتتى ورىستەتىلۋدە، قانتتى نەسەپ اۋرۋىن ەمدەۋگە دەم بەرۋدەن ءۇمىت بار.

عالىمدار تۇڭعىش رەت ءۇش ۇشتى شىرشانىڭ راكقا قارسى تابيعي دارىلەرىنىڭ بيولوگيالىق سينتەزدەلۋى قيىن بولۋ ماسەلەسىن شەشتى، چيڭفىڭ ءدارى - دارمەگى بۋليسيتان ۋكول سۇيىقتىعى مەن ىشەتىن ەرىتىندىسى بەكىتىلگەننەن كەيىن بازارعا سالىندى... مەديتسينالىق عىلمي زەرتتەۋ جەتىستىكتەرى تاجىريبەحانادا دۇنيەگە كەلىپ، ءتىپتى دە جارامدى ءدارى - دارمەككە، ءتىپتى دە جالپىعا ءتيىمدى تەحنيكاعا اينالدى.

”ءتورتتى بەتكە الۋعا“ تاباندى بولىپ، قۇدىرەتتى نەگىزدىك زەرتتەۋ مەن العاشقى جاڭالىق اشۋ قابىلەتىن قالىپتاستىرىپ، بارشا عىلمي زەرتتەۋ قىزمەتكەرلەرىنىڭ كەلەلى ءتول جاسامپازدىق، توڭكەرىستىك عىلىم - تەحنيكا جەتىستىكتەرىن ۇزدىكسىز جاراتۋىنا قولداۋ كورسەتسەك، جوعارى دەڭگەيلى عىلىم - تەحنيكادا ءوز كۇشىنە سۇيەنىپ ءوزىن الۋەتتەندىرۋ نەگىزى، ءسوز جوق، ۇزدىكسىز بەكەمدەلە تۇسەدى.