جينان قالاسى كاسىپورىن، جوعارى مەكتەپ، زەرتتەۋ ورىندارىنىڭ توعىسپالى جاڭالىق جاراتۋىن كۇش سالا ىلگەرىلەتتى (”15 - بەسجىلدىقتا“ جاقسى باستاما اشىپ، جاقسى قادام باسايىق)

10 - ايدىڭ باسىندا چۋانچىڭ - جينان قالاسىندا جۇرسەڭىز، ”جاڭالىق“ لەبى ەسەدى _

جاڭا تەحنيكادان قامال الۋدا: جينان قالاسى گاۋشين رايونىندا جەرگىلىكتى كاسىپورىندار قۇرعان تۇيىرشىك وپتيكالى كۆانتتىق راداردى باقىلاۋ تورابى بىرنەشە مينۋتتا قالانىڭ تۇتاس ءوڭىرىن جايمالاي الادى، لاستانۋ قاينارىن پارىقتاۋ دالدىگى %95 تەن اسادى؛

جاڭا نىسان تياناقتاندى: جيناننىڭ كونە - جاڭا قوزعاۋشى كۇشتەردى اۋىستىرۋ باستاما رايونىندا فوتوۆولتتىق بولشەكتەرى 330 مەترلىك زەردەلىلەنگەن ءوندىرىس جەلىسىن رەتىمەن ورىندادى؛

جاڭا كاسىپ قالىپتاستى: جيگاڭ توبىنىڭ جاساندى سەرىك باس قۇراستىرۋ بازاسى اۆياتسيا - عارىش نىسانىنان 20 نەشەسىنە قول قويىپ، جىلىنا 500 كيلوگرام دارەجەسىندەگى 100 جاساندى سەرىك جاساۋ جانە تاجىريبە جاساۋ قابىلەتىن ازىرلەدى.

2024 - جىلى 5 - ايدا باس شۋجي شي جينپيڭ شاندۇڭدا قىزمەت تەكسەرگەندە بىلاي دەپ اتاپ كورسەتتى: ”شاندۇڭنىڭ عىلىم - تەحنيكادا جاڭالىق اشۋ مەن كاسىپ سالاسىندا جاڭالىق اشۋدىڭ ىشكەرىلەي توعىسۋىن ىلگەرىلەتۋ، جاڭاشا وندىرگىش كۇشتەردى دامىتۋ، وسىزاماندانعان كاسىپ جۇيەسىن كەمەلدەندىرۋ جاعىندا بولاشاعى زور“. ”15 - بەسجىلدىق“ جوبا پروگرامماسىندا: ”عىلىم - تەحنيكادا جاڭالىق اشۋ مەن كاسىپ سالاسىندا جاڭالىق اشۋدىڭ ىشكەرىلەي توعىسۋىن ىلگەرىلەتىپ، جاڭاشا وندىرگىش كۇشتەردى ۇزدىكسىز تۋىنداتۋ“ ورتاعا قويىلدى.

باس شۋجي شي جينپيڭنىڭ ماڭىزدى نۇسقاۋىنىڭ رۋحىن جانە پارتيا ورتالىق كوميتەتىنىڭ شەشىمدەرى مەن ورنالاستىرۋلارىن ىشكەرىلەي دايەكتىلەندىرىپ، تياناقتاندىرىپ، كاسىپورىن، جوعارى مەكتەپ، زەرتتەۋ ورىندارىنىڭ توعىسپالى جاڭالىق اشۋىن كۇش سالا ىلگەرىلەتىپ، جەرگىلىكتى جاعدايعا قاراي جاڭاشا وندىرگىش كۇشتەردى دامىتىپ، وسىزاماندانعان كاسىپ جۇيەسىن ۇزدىكسىز كەمەلدەندىردى.

جەتىستىكتەردى وندىرگىش كۇشكە اينالدىرۋ جولىن كەمەلدەندىرۋ.

نيوبيۋم قىشقىلدى ليتي جوعارى دەڭگەيدەگى وپتيكالىق ميشىقتىڭ وزەكتى استار ماتەريالى. 2024 - جىلى قاجىماي - تالماي قۇلشىنۋ ارقىلى جينان داشۋەسى الدىڭعى لەكتەگى ايقاسپالى عىلمي زەرتتەۋ ورنىنىڭ پروفەسسورى سۇن دىحۇي ۇيىرمە باستاپ 12 ديۋمدىق نيوبيۋم قىشقىلدى ليتي كريستالىن ءساتتى زەرتتەپ جاسادى.

تابىستان قامال الۋ كىسىنى جەلپىندىرەدى، ءبىراق بازاردى اشا الۋ - الماۋى ءالى بەلگىسىز. سۇن دىحۇي: ”كوپتەگەن الدىڭعى قاتارداعى تەحنيكالار ’ەڭ سوڭعى ساراپتاۋدان‘ وتپەي قالادى، كاسىپكە ۇيلەسۋى دە قيىن“ دەپ جەتىستىكتەردى كادەگە جاراتۋدىڭ قيىن تۇيىندەرىن تىلگە تيەك ەتتى.

سوندىقتان جينان داشۋەسى جەرگىلىكتى كاسىپورىندارمەن بىرلەسىپ، ۇعىمدىق ساراپتاۋ ورتالىعىن قۇرىپ، الدىڭعى قاتارداعى تەحنيكالاردى ارناۋلى ”ىشكەرىلەي زەرتتەيدى“. بۇل ورتالىق 20 نەشە ءتۇرلى تەحنيكالىق ءونىمدى ساراپتاپ، كريستال ماتەريالدان جوعارى دەڭگەيلى وپتيكالى ميشىققا دەيىنگى كەمەلدى كاسىپ تىزبەگىن قالىپتاستىرۋعا جەتەكشىلىك ەتتى. سۇن دىحۇي توبى جاڭادان زەرتتەپ جاساعان نيوبيۋ قىشقىلدى ليتي نەگىزگى وپتيكالى ميشىعىنا وسى ارادا قولدانىلمالى ساراپتاۋ قىزمەتى ورىستەتىلدى.

جينان قالاسى قازىر ولكە، قالا دارەجەلى 16 ۇعىمدىق ساراپتاۋ ورتالىعىن قۇرىپ، جاڭا بۋىن ينفورماتسيا تەحنيكاسى، بيولوگيالىق ءدارى - دارمەك، ينتەگرالدى تىزبەك سياقتى سالالاردى قامتىپ، جيىنى 376 عىلىم - تەحنيكالىق جاڭالىق اشۋ نىسانىن قويماعا كىرگىزدى، 55 ءتۇرلى الدىڭعى قاتارداعى تەحنيكا سول جەردىڭ وزىندە كادەگە جارادى. مەجەمەن 2028 - جىلعا بارعاندا، جيناندا قالا دارەجەلى 20 ۇعىمدىق ساراپتاۋ ورتالىعى، 50 دەن استام ورتا سىناق تەكشەسى قۇرىلىپ، ”زەرتتەۋ - اشۋ - ساراپتاۋ - ورتا سىناق - مولشەرلى ءوندىرۋ“ جالپى تىزبەگى قۇرىلىپ، سول جەردىڭ وزىندە عىلىم - تەحنيكا تابىسىنىڭ اۋىسۋ مولشەرى ءۇرتىس جوعارىلايدى.

جاڭا، كونە قوزعاۋشى كۇشتەردىڭ اۋىسۋى ىلگەرىلەتىلدى.

جيگاڭ توبىنىڭ جاساندى سەرىك باس قۇراستىرۋ سەحىندا نازىك جابدىقتار بوي كوتەرىپ، تاپسىرىلۋ الدىندا تۇرعان جاساندى سەرىكتەرگە ەڭ سوڭعى ورتاعا ەلىكتەۋ سىناعى جۇرگىزىلۋدە.

”تيپىن وزگەرتكەننەن كەيىنگى جيگاڭ شىت جاڭا تۇلەپ، جاڭادان گۇلدەنگەن كاسىپ سالالارىن دامىتتى“. جيگاڭ توبى پارتكومىنىڭ شۋجيى، باس جوراسى ليۋ شىجۇن بىلاي دەپ تانىستىردى: جيگاڭ جاساندى سەرىكتى جالپى قۇراستىرۋ، وزەكتى بولشەكتەردى جاساۋ، راكەتانىڭ قوزعاۋشى كۇشىن سىناۋ سىندى كەمەلدى كاسىپ تىزبەگىن قالىپتاستىرىپ، جوعارى، تومەنگى اعارداعى 159 كاسىپورىندى شوعىرلاندىرىپ، ”بەيجيڭ زەرتتەۋ - اشۋ، جينان جاساۋ، يانتاي ۇشىرۋ“ سىندى ءوڭىر اتتاعان سەلبەستىك اۋقىمىن قالىپتاستىردى.

ءوزىنىڭ ءىس جۇزىندىك جاعدايىن تياناق ەتىپ، جينان ءداستۇرلى كاسىپتەردىڭ تيپىن وزگەرتىپ، دارەجەسىن جوعارىلاتۋدى، جاڭادان گۇلدەنگەن كاسىپتەردىڭ ۇزدىكسىز تامىر تارتىپ ءوسۋىن جەدەل ىلگەرىلەتتى.

جيناننىڭ جاڭا، كونە قوزعاۋشى كۇشتەردى اۋىستىرۋ باستاما رايونىندا، شاندۇڭ ەنەرگيا توبىنىڭ شارشى مەتر دارەجەلى 100 مەگاۆاتتىق كالتسي - تيتان فوتوۆولتتىق باتەريانى سىناق رەتىندە ءوندىرۋ جەلىسىنىڭ سالىنىپ، وندىرىسكە قوسىلۋىنا بايلانىستى، جابىلعانىنا كوپ جىل بولعان شينياڭ كومىر كەنى دە وزگەرىپ، ”جەر استىنان كومىر قازۋدان“ ”جەر بەتىنەن توك تاراتۋعا“ دەيىنگى تاماشا بۇرىلىستى جۇزەگە اسىردى.

جينان قالاسى قالا ءوڭىرىنىڭ كاسىپ قۇرىلىمىن كۇش سالا ساپالىلاندىرىپ، ءارقايسى رايون، اۋدانداردى ورىن اۋىستىرىپ دامۋعا، ءوز ارتىقشىلىقتارىن ايگىلەۋگە جەتەكتەپ، تۇتاس وڭىردە ساتىلى ورنالاسقان، سەلبەسىپ بىرگە ىلگەرىلەيتىن وسىزاماندانعان كاسىپ جۇيەسىن قالىپتاستىرۋدى ىلگەرىلەتتى.

تاماشا جاڭالىق اشۋ ەكولوگياسىن جەتىلدىردى.

جوعارى دەڭگەيدەگى باكتەرياعا قارسى تۇرۋ، وزگەرتۋ تەحنيكاسىنداعى ولقىلىقتار شاندۇڭ ليڭجياۋ عىلىم - تەحنيكانى دامىتۋ شەكتى جارنا سەرىكتىگىنىڭ دەربەس قامال الۋىن ارت - ارتىنان ساتسىزدىككە ۇشىراتقان ەدى.

كاسىپورىن قيىنشىلىق قىسپاعىندا قالعان كەزدە، چيلۋ ونەركاسىپ داشۋەسىنىڭ وقىتۋشىسى ياڭ پىڭفي ۇيىرمەسىنىڭ جاڭا تەحنيكاسى قاجەتتەرىنەن شىقتى.

”تەحنيكا جاقسى بولعانىمەن، جاڭا تەحنيكاعا سايكەسە الماۋدان، قاتەلىكتىڭ وزىندىك قۇنى جوعارى بولۋدان قورقامىن“. سەرىكتەستىك باس ديرەكتورىنىڭ ورىنباسارى پىڭ پىڭنىڭ ۋايىمى دا، كوپتەگەن شاعىن، ۇساق كاسىپورىنداردىڭ ورتاق ويى دا وسى ەدى.

شاعىن، ۇساق كاسىپورىنداردىڭ قيىنشىلىعىنا قاراتا، جينان قالاسى ”الدىمەن پايدالانۋ، سوڭىنان اقى تولەۋ“ مەكتەپ پەن كاسىپورىننىڭ پاتەنت سەلبەستىگى جاڭا ۇلگىسىن جاسامپازدىقپەن العا قويدى، كاسىپورىندار ءبىر جىل تەگىن سىناق رەتىندە پايدالانۋىنا بولادى، ۇيلەسىمدى تياناقتاندىرىلعاننان كەيىن توقتامعا قول قويادى، ۇيلەسىمسىز بولسا شەگىنىپ شىعۋعا بولادى.

ەش كەدەرگى قالدىرماي سىناق جۇرگىزىپ، تۇتاس تىزبەك بويىنشا دەم بەردى، عىلمي زەرتتەۋ ۇيىرمەسى 3 رەت ءوندىرىس جەلىسىنە بارىپ، نەبارى 45 كۇندە توپ - توبىمەن وندىرىسكە قوسىلدى، ليڭشي شيپاحاناسى ەكى ءتۇرلى وزەكتى پاتەنتكە ءساتتى قول قويدى. ”ءبىر جىلدا ءبىر ميلليون يۋانعا جۋىق وزىندىك قۇن ۇنەمدەلدى، كاسىپورىندار شىنايى يگىلىككە كەنەلدى“. پىڭ پىڭ: ساياسات كاسىپورىنداردىڭ جاڭالىق اشۋ جولىن بارعان سايىن كەڭەيتتى، _ دەدى.

رەفورما ارقىلى قامال بۇزىپ، قىزمەت وتەۋ ارقىلى ورتانى ساپالىلاندىردى، جينان قالاسى پاتەنتتى وندىرگىش كۇشكە اينالدىرىپ، فينانستىق ەنەرگيا توپتاپ، باعالاۋ بەتالىسىنا كوپ ولشەمدى دالمە - ءدال كۇش سالىپ، تاماشا ەكولوگيانى جەتىلدىرىپ، جاڭالىق اشۋ فاكتورلارىنىڭ ەركىن اعىلۋىنا، جوعارى ءونىمدى شوعىرلاندىرۋعا مۇمكىندىك جاسادى. وتكەن جىلى جيناننىڭ تەحنيكالىق توقتام ساۋدا سوماسى 102 ميلليارد 500 ميلليون يۋان بولىپ، وتكەن جىلدىڭ ۇقساس مەزگىلىندەگىدەن %10.7 ارتتى، 10 مىڭ ادامنىڭ ءونىمدى تاپقىرلىق پاتەنتى 87.2 بولىپ، وتكەن جىلدىڭ ۇقساس مەزگىلىندەگىدەن %17.8 ارتتى. وتكەن جىلدىڭ سوڭىنا دەيىن جيناننىڭ عىلىم - تەحنيكالىق ورتاشا، شاعىن كاسىپورىندارى 9400 دەن اسىپ، عىلىم - تەحنيكالىق جاڭالىق جاراتۋ كاسىپورىندارىنىڭ قارىز اقشا قالدىق سوماسى 300 ميلليارد يۋاننان استى.

باس شۋجي شي جينپيڭنىڭ ىقىلاستى تاپسىرماسىن ەستە بەرىك ساقتاپ، ”15 - بەسجىلدىقتا“ ەكپىندەي ىلگەرىلەگەن جينان قالاسى كاسىپورىننىڭ، جوعارى مەكتەپتەردىڭ، زەرتتەۋ ورىندارىنىڭ توعىسپالى جاڭالىق اشۋىن ۇزدىكسىز ىلگەرىلەتىپ، جاڭاشا وندىرگىش كۇشتەردى جەدەل جەتىلدىرىپ، دامۋدىڭ جاڭا قوزعاۋشى كۇشىن، جاڭا باسىمدىعىن ۇزدىكسىز سومدادى.