2026.02.27 15:31 كەلۋ قاينارى : حالىق تورابى
«حالىق گازەتى»، 2 - ايدىڭ 26 - كۇنى، (تىلشىلەر چاڭ چين، لي شياۋچيڭ). جۇڭگولىقتاردىڭ ”جەمىس شارباعىندا“ الما ماڭىزدى ورىندى يەلەيدى. جۇڭگو الما كاسىبى قوعامىنىڭ مەملەكەتتىك الما كاسىبى تەحنيكا جۇيەسىمەن بىرلەسىپ جاريالاعان «جۇڭگو الما كاسىبىن دامىتۋ مالىمەتىندە» كورسەتىلۋىنشە، ”14 - بەسجىلدىقتان“ بەرى، ەلىمىز دۇنيە جۇزىندەگى ەڭ ۇلكەن الما وندىرەتىن جانە تۇتىناتىن ەلگە اينالعان. المانىڭ كەسىكتى ساۋداسى دۇنيە جۇزىندەگى تۇڭعىش جاڭا جەمىس كەسىكتى بۇيىم تۇرىنە اينالىپ، ەلىمىزدىڭ حالىقارالىق باعا بەلگىلەۋ جۇيەسىندەگى ءسوز سويلەۋ ۇقىعى جوعارىلادى. سونىمەن ”حالىقتىق جەمىسىمىز“ جوعارى ساپالى دامۋدىڭ جاڭا كەزەڭىنە قادام تاستادى.
مالىمەتتە كورسەتىلۋىنشە، ەلىمىزدەگى المانىڭ جىلدىق جالپى ءونىم مولشەرى 51 ميلليون توننادان، جىلدىق تۇتىنۋ مولشەرى 47 ميلليون توننادان اسقان. وراسان زور سيفردىڭ استارىندا ەگىمشىلىك شارۋاشىلىعىنداعى ”جۇڭگو وزەگىنىڭ“ كۇشتى ەڭسە كوتەرۋى جاتىر. قازىر ەلىمىز دەربەس مال - مۇلىك ۇقىعى بار 158 جاڭا الما سورتىن جەتىلدىرىپ، جاڭادان سالىنعان جەمىس باقشالارىنىڭ %70 ى ەلىمىزدە وندىرىلگەن سورتتى تاڭداپ، وسى زامانعى جوعارى ءونىمدى ەگۋ ۇلگىسىن قولداندى.
الما _ حالىقتىڭ تاماشا تۇرمىسقا دەگەن قاجەتىن قاناعاتتاندىراتىن ”سالاماتتىق جەمىسى“، ونان دا ماڭىزدىسى، اۋىل - قىستاق ەكونوميكاسىن گۇلدەندىرەتىن ”بايۋ جەمىسى“ سانالادى. شانشيدىڭ يان - انىندا باس شۋجي شي جينپيڭ تەرەڭ سۇيىسپەنشىلىكپەن: ”بۇل ەڭ جاقسى، ەڭ ۇيلەسىمدى كاسىپ سالاسى، بولاشاعى زور“ دەسە، ال گانسۋدىڭ تيانشۇي قالاسىندا ”وسى ەرەكشە كاسىپتى اناعۇرلىم زورايتۋ قاجەت“ دەگەن بولاتىن، باس شۋجيدىڭ قامقورلىعى الما كاسىبىنە قۋاتتى قوزعاۋشى كۇش قوستى.
الما 20 نەشە ولكەدە جالپىلاستىرىلىپ ەگىلدى، كاسىپپەن شۇعىلدانۋشىلار نەشە ون ميلليونعا جەتتى. يان - ان الما كاسىپ بازاسى اۋدانىنداعى شارۋالاردىڭ تيجارات سيپاتتى كىرىسىنىڭ %61 ى المادان كەلگەن، 2 ميلليوننان استام جەمىس ەگۋشى ”الما جەمىسى“ ارقىلى اۋقاتتانعان. 2025 - جىلى وندىرىلگەن تيانشۇي ماۋسىمدىق حۋانيۋ الماسىنىڭ ”باعاسى قىمباتتاپ، ساتىلۋى ىركىلىسسىز بولۋ“ جاعدايى جارىققا شىقتى.
كاسىپ سالاسى جەدەل تۇردە ”سيفرلى باسقارۋ + ماشينا ادامعا اۋىسۋعا“ بۇرىلىس جاساپ، تىكە بەرىلىمدە زات جونەلتۋ، شەكارا اتتاعان ەلەكتروندىق ساۋدا سياقتى جاڭا كاسىپ كۇيىنىڭ گۇلدەنۋى دە جۇڭگونىڭ الماسىن بۇكىل دۇنيە جۇزىنە جەدەل بەت الدىردى. 2024 - جىلى جاڭا المانىڭ ەكسپورت مولشەرى 980 مىڭ 900 تونناعا جەتىپ، سايكەس مەزگىلدەگىدەن %23.24 ارتقان؛ باسقا (قويىلتىلعان) الما شىرىنىنىڭ ەكسپورت سوماسى 5 ميلليارد 877 ميلليون يۋان بولىپ، سايكەس مەزگىلدەگىدەن %89.06 ارتقان.
وڭىرلىك ورنالاسۋدان قاراعاندا، سارى توپىراقتى ءۇستىرت پەن بوحاي شىعاناعى سىندى ەكى ۇلكەن ابزال ءوندىرىس رايونىنىڭ ورنى اناعۇرلىم بەكەمدەلدى؛ بازار تۇرعىسىنان قاراعاندا، سۋىق تىزبەكتى زات اينالىمى مەن ەلەكتروندىق ساۋدانىڭ تىكە تاراتىلۋىنا بايلانىستى، جۇڭگو الماسى جۇڭگو - ەۆروپا كەزەكشى پويەزىنە، ”شۋەلۇڭ“ اتتى ۇيەكتىك عىلمي تەكسەرۋ كەمەسىنە تيەلىپ، ءتىپتى شىنجوۋ الەم كەمەسىمەن بىرگە عارىشقا شىقتى. الداعى 5 جىلدا عىلىم - تەحنيكادا جاڭالىق اشۋ مەن ايگىلى ماركا قۇرىلىسىنىڭ قوس دوڭگەلەكتى قوزعاۋشى كۇشى ارقىلى وسى ”بايۋ جەمىسىنىڭ“ قۇنى بارعان سايىن جوعارىلاماق.