2026.04.22 16:34 كەلۋ قاينارى : حالىق تورابى

4 - ايدىڭ 21 - كۇنى تۇستەن كەيىن مەملەكەت ءتوراعاسى شي جينپيڭ بەيجيڭدەگى حالىق سارايىندا جۇڭگوعا مەملەكەت ىستەرى ساپارىمەن كەلگەن موزامبيكتىڭ زۇڭتۇڭى چاپومەن كەڭەس وتكىزدى. سۋرەتتە: كەڭەستەن بۇرىن شي جينپيڭ مەن حانىمى پىڭ لييۋان چاپو جانە حانىمى گۋەتامەن بىرگە سۋرەتكە تۇسۋدە.
سۋرەتتى شينحۋا اگەنتتىگىنىڭ ءتىلشىسى حۋاڭ جيڭۋىن تۇسىرگەن

4 - ايدىڭ 21 - كۇنى تۇستەن كەيىن مەملەكەت ءتوراعاسى شي جينپيڭ بەيجيڭدەگى حالىق سارايىندا جۇڭگوعا مەملەكەت ىستەرى ساپارىمەن كەلگەن موزامبيكتىڭ زۇڭتۇڭى چاپومەن كەڭەس وتكىزدى. سۋرەتتە: كەڭەستەن بۇرىن شي جينپيڭ حالىق سارايىنىڭ سولتۇستىك زالىندا چاپونى قارسى الۋ سالتىن وتكىزۋدە.
سۋرەتتى شينحۋا اگەنتتىگىنىڭ ءتىلشىسى شىن حۇڭ تۇسىرگەن
شينحۋا اگەنتتىگى، 4 - ايدىڭ 21 - كۇنى، بەيجيڭ. (تىلشىلەر شاۋ ي - بو، ساۋ جيايۋە). 4 - ايدىڭ 21 - كۇنى تۇستەن كەيىن مەملەكەت ءتوراعاسى شي جينپيڭ بەيجيڭدەگى حالىق سارايىندا جۇڭگوعا مەملەكەت ىستەرى ساپارىمەن كەلگەن موزامبيكتىڭ زۇڭتۇڭى چاپومەن كەڭەس وتكىزدى. ەكى ەل مەملەكەت باسشىلارى ەكى جاقتى قارىم - قاتىناستى جاڭا داۋىردەگى جۇڭگو - موزامبيك تاعدىرلاس ورتاق تۇلعاسىنا كوتەرۋگە ءبىر اۋىزدان ماقۇل بولدى.
شي جينپيڭ بىلاي دەپ اتاپ كورسەتتى: جۇڭگو مەن موزامبيكتىڭ ءداستۇرلى دوستىعى تاريحتان، تاۋ - تەڭىزدەن ەندەي ءوتتى. ديپلوماتيالىق قارىم - قاتىناس ورناتقاننان بەرى جۇڭگو مەن موزامبيك ەكى ەل ءوزارا سەنىم ارتىپ، ءوزارا قارايلاسىپ، جۇڭگو - افريكا دوستىعىنىڭ جانە وڭتۇستىك - وڭتۇستىك سەلبەستىگىنىڭ ۇلگىسىنە اينالدى. جاڭا جاعدايدا جۇڭگو مەن موزامبيكتىڭ دوستىق سەلبەستىگىن ۇزدىكسىز تەرەڭدەتۋ ەكى ەل حالقىنىڭ ورتاق تىلەگىنە ۇيلەسەدى ءارى دۇنيە ءجۇزى وڭتۇستىگىنىڭ ىنتىماقتى، سەلبەستىكتى كۇشەيتىپ، سىن - سايىسقا تىزە قوسا توتەپ بەرۋى سىندى داۋىرلىك اۋقىمعا سايكەسەدى. جۇڭگو جاق موزامبيك جاقپەن جۇڭگو - افريكا سەلبەستىك تالقى مىنبەرىنىڭ بەيجيڭدەگى باسشىلار ءماجىلىسىنىڭ جەتىستىكتەرىن جانە 2026 - جىلعى ”جۇڭگو - افريكا گۋمانيتارلىق اۋىس - كۇيىس جىلىن“ تياناقتاندىرۋدى وراي ەتىپ، وسىزامانداندىرۋ ارمانىن قول ۇستاسا بىرگە جۇزەگە اسىرۋدى قالايدى.
شي جينپيڭ بىلاي دەپ باسا دارىپتەدى: دوستىق پەن ءوزارا سەنىم − جۇڭگو - موزامبيك قارىم - قاتىناسىنىڭ كورنەكتى ەرەكشەلىگى جانە ساياسي ارتىقشىلىعى. ەكى جاق تاڭداۋلى ءداستۇردى ساۋلەلەندىرىپ، ءبىر - ءبىرىنىڭ وزەكتى مۇددەسىنە جانە ءجىتى قاداعالاپ وتىرعان كەلەلى ىستەرىنە ساياتىن ماسەلەلەردە ءبىرىن - ءبىرى ۇزدىكسىز تاباندىلىقپەن قولداپ، ۇكىمەت، ساياسي پارتيا، زاڭ شىعارۋ قۇرىلىمى، جەرگىلىكتى ورىن سياقتى ءار سالا، ءار جىكتەگىلەردىڭ بارىس - كەلىسىن جيىلەتىپ، پارتيانى، مەملەكەتتى جونگە سالۋ تاجىريبەلەرىن اۋىستىرۋدى كۇشەيتۋى كەرەك. جۇڭگو مەن موزامبيك ەكى ەلدىڭ ەكونوميكالىق ءوزارا تولىقتاۋ سيپاتى كۇشتى، سەلبەستىك بولاشاعى كەڭ. بيىل − جۇڭگونىڭ ”15 - بەسجىلدىعىنىڭ“ باستاما جىلى، جۇڭگو جاق موزامبيك جاقپەن دامۋ ستراتەگياسىن ۇشتاستىرۋدى كۇشەيتىپ، سەلبەستىك ۇلگىسىندە جاڭالىق اشىپ، نەگىزدىك قۇرىلعى، ەنەرگيا، كەن ونىمدەرىن جان - جاقتى اشۋ سەلبەستىگىنىڭ جاڭا جولىن قاراستىرىپ، اۋىل شارۋاشىلىعى، جاڭا ەنەرگيا، سيفرلى ەكونوميكا، جاساندى زەردە سياقتى سەلبەستىكتىڭ ارتۋ تۇيىندەرىن بەلسەنە جەتىلدىرىپ، ەكى ەلدىڭ ناقتى سەلبەستىگىنىڭ جوعارى ساپالى، باياندى دامۋىن ىلگەرىلەتۋدى قالايدى. اۋمالى - توكپەلى حالىقارالىق جاعداي الدىندا، ەكى جاق بىرلەسكەن مەملەكەتتەر ۇيىمى سياقتى قۇرىلىمدار ىشىندە سايكەسۋدى، سەلبەسۋدى ۇزدىكسىز كۇشەيتىپ، ىنتىماقتاسىپ، سەلبەسىپ، تەڭ، ءتارتىپتى دۇنيە ءجۇزىنىڭ كوپ ۇيەكتەنۋىن، جالپىعا ءتيىمدى، سيىسىمدى ەكونوميكانىڭ جاھاندانۋىن بىرگە دارىپتەپ، حالىقارالىق ادىلدىكتى، تۋراشىلدىقتى بىرگە قورعاۋى كەرەك.
شي جينپيڭ بىلاي دەپ اتاپ كورسەتتى: جۇڭگو مەن افريكا ديپلوماتيالىق قارىم - قاتىناس ورناتقان 70 جىلدان بەرى، حالىقارالىق جاعداي قالاي وزگەرسە دە، ەكى جاق باستان - اياق جاپا - ماشاقاتتا بىرگە بولىپ، تىزە قوسا العا باستى، جۇڭگو مەن افريكانى ۋاكىل ەتكەن دۇنيە ءجۇزىنىڭ وڭتۇستىگى باستان - اياق اۋمالى - توكپەلى دۇنيە جۇزىندەگى ادىلەتتى كۇش بولىپ كەلەدى. ورتا شىعىس سوعىسىنىڭ ىقپالى افريكا ەلدەرىن شارپىدى، جۇڭگو جاق افريكا جاقپەن قول ۇستاسا توتەپ بەرىپ، بەيبىتشىلىكتى بىرگە جەبەۋدى، دامۋعا بىرگە تالپىنۋدى قالايدى.
ءبىرىنشى، پرينسيپكە تاباندى بولىپ، بەيبىتشىلىكتى جەبەۋ.
سوعىستى توقتاتىپ، الاۋىزدىقتاردى تەڭ تۇرعىدا پىكىرلەسۋ ارقىلى شەشۋگە بىرگە ۇندەپ، حالىقارالىق قوعامنىڭ ناعىز كوپ جاقتىلىقتى امالياتتا ايگىلەۋىن ىلگەرىلەتىپ، بىرلەسكەن مەملەكەتتەر ۇيىمى ۋستاۆىنىڭ نەگىزگى ماقسات پرينسيبى مەن حالىقارالىق قارىم - قاتىناستىڭ نەگىزگى ولشەمىن باتىل قورعاۋ كەرەك. ەكىنشى، تۇراقتىلىقتى ساقتاپ، دامۋدى كوزدەۋ. جۇڭگو جوعارى دەڭگەيدە سىرتقا ەسىك اشۋدى ۇزدىكسىز كەڭەيتۋ بارىسىندا افريكانى باستان - اياق ەرەكشە الدىڭعى ورىنعا قويادى. جۇڭگو جاق بيىل 5 - ايدىڭ 1 - كۇنىنەن باستاپ افريكاداعى ديپلوماتيالىق قارىم - قاتىناس ورناتقان 53 ەلگە نولدىك كەدەن باجىسى شاراسىن جالپى بەتتىك اتقارادى، ”جاسىل ارنانىڭ“ دارەجەسىن جوعارىلاتۋ سياقتىلار ارقىلى افريكانىڭ جۇڭگوعا يمپورت ەتەتىن ونىمدەرىنىڭ بازارعا كىرۋىن ونان ارى كەڭەيتەدى.
ءۇشىنشى، سەلبەسىپ تەڭ يگىلىككە كەنەلۋدە ۇلگى ورناتۋ. جۇڭگو جاق افريكا ەلدەرىنىڭ ۇنىنە ءۇن قوسىپ، سەلبەستىكتىڭ كومەسكى مۇمكىندىكتەرىن اشىپ، ءوزارا ءتيىمدى سەلبەستىكتى كۇشەيتىپ، افريكا ەلدەرىنىڭ دامۋىنا دەم بەرىپ، جاڭا داۋىردەگى بارلىق جاعدايدا بىردەي جۇڭگو - افريكا تاعدىرلاس ورتاق تۇلعاسىن بىرگە قۇرۋدى قالايدى.
چاپو مىنالاردى ءبىلدىردى: بيىل جۇڭگودا مەملەكەت ىستەرى ساپارىندا بولعان تۇڭعىش افريكا ەلى باسشىسى بولعانىما وتە قۋانىشتىمىن، بۇل ەكى ەل اراسىنداعى دوستىق قارىم - قاتىناس پەن باۋىرلاستىق سۇيىسپەنشىلىكتى ايگىلەدى، موزامبيك حالقى جونىنەن كەلەلى ماڭىز الادى. جۇڭگونىڭ ءتوراعا شي جينپيڭنىڭ باسشىلىعىندا دۇنيە ءجۇزىن جالت قاراتقان دامۋ جەتىستىكتەرىنە قول جەتكىزىپ، دۇنيە جۇزىندەگى وڭتۇستىك ەلدەرىنە ۇلگى بولعاندىعىن قۇتتىقتايمىن. جۇڭگو _ موزامبيكتىڭ ناعىز دوسى، موزامبيك جاققا باستان - اياق قالتقىسىز قولداۋ كورسەتىپ، كومەك بەرىپ كەلەدى، موزامبيك جۇڭگومەن قارىم - قاتىناسىنا ايرىقشا ءمان بەرەدى، ءبىر جۇڭگو پرينسيبىنە شارتسىز بويسۇنادى، جۇڭگونىڭ مەملەكەتتىڭ بىرلىككە كەلۋىن جۇزەگە اسىرۋىن قولدايدى. موزامبيك جاق جۇڭگو جاقپەن ءوزارا قۇرمەت ەتۋ، ءوزارا سەنىم ارتۋ نەگىزىندە ىنتىماقتى، دوستىقتى نىعايتىپ، ەكونوميكا - ساۋدا، اۋىل شارۋاشىلىعى، ەنەرگيا سياقتى سالالارداعى سەلبەستىكتى جيىلەتىپ، جاڭا داۋىردەگى موزامبيك - جۇڭگو تاعدىرلاس ورتاق تۇلعاسىن بىرگە قۇرۋدىڭ جاڭا تاراۋىن بىرگە اشۋدى قالايدى. جۇڭگو - افريكا سەلبەستىك تالقى مىنبەرى بەيجيڭ باسشىلار ءماجىلىسىنىڭ جەتىستىكتەرىنىڭ تياناقتانۋى مەن جۇڭگونىڭ افريكامەن ديپلوماتيالىق قارىم - قاتىناس ورناتقان ەلدەرگە نولدىك كەدەن باجىسى ساياساتىن اتقارۋى افريكا ەلدەرىنىڭ ەكونوميكالىق، قوعامدىق دامۋىنا ماڭىزدى دەم بەرەدى، جۇڭگو جاقتىڭ افريكا ەلدەرىنە قولداۋ كورسەتكەنىنە العىس ايتامىن. ءتوراعا شي جينپيڭ ادامزاتتىڭ تاعدىرلاس ورتاق تۇلعاسى ۇستانىمىن، 4 ۇلكەن دۇنيە جۇزىلىك باستاما مەن ”ءبىر بەلدەۋ، ءبىر جول“ باستاماسىن العا قويىپ، دۇنيە ءجۇزىنىڭ بەيبىتشىلىگىن، ورنىقتىلىعىن، دامۋىن جەبەۋ ءۇشىن ماڭىزدى ۇلەس قوستى، موزامبيك جاق جۇڭگو جاقپەن بىرگە تياناقتاندىرىپ، دۇنيە ءجۇزىن اناعۇرلىم كورىكتەندىرۋدى قالايدى.
كەڭەستەن كەيىن ەكى ەلدىڭ مەملەكەت باسشىلارى ”ءبىر بەلدەۋ، ءبىر جولدى“ بىرگە قۇرۋ، دۇنيە جۇزىلىك حاۋىپسىزدىك باستاماسىن تياناقتاندىرۋ، ەكونوميكا - ساۋدا، گۋمانيتارلىق اۋىس - كۇيىس، ەمدەۋ - دەنساۋلىق ساقتاۋ جانە اقپارات - مەديا سياقتى سالالارداعى 20 دان استام سەلبەستىك قۇجاتىنا قول قويۋعا بىرگە كۋا بولدى.
ەكى جاق «جۇڭحۋا حالىق رەسپۋبليكاسى مەن موزامبيك رەسپۋبليكاسىنىڭ جاڭا داۋىردەگى جۇڭگو - موزامبيك تاعدىرلاس ورتاق تۇلعاسىن قۇرۋ جونىندەگى بىرلەسكەن مالىمدەمەسىن» جاريالادى.
كەڭەستەن ىلگەرى شي جينپيڭ مەن حانىمى پىڭ لييۋان حالىق سارايىنىڭ سولتۇستىك زالىندا چاپو مەن حانىمى گۋەتاعا ارناپ قارسى الۋ سالتىن وتكىزدى.
چاپون كەلگەندە قۇرمەت قاراۋىلى ساپ تۇزەپ قۇرمەت ءبىلدىردى.
ەكى ەلدىڭ مەملەكەت باسشىلارى قۇرمەت قاراۋىلى مىنبەسىنە شىقتى، اسكەري وركەستر جۇڭگو مەن موزامبيكتىڭ مەملەكەت ءانىن ورىندادى، تيان - انمىن الاڭىندا 21 رەت قۇرمەت ساليۋتى اتىلدى. چاپو شي جينپيڭنىڭ سەرىك بولۋىندا جۇڭگو حالىق ازاتتىق ارمياسىنىڭ قۇرمەت قاراۋىلىن كوزدەن كەشىردى ءارى سالتانات قاتارىن كوردى.
سول كۇنى كەشتە شي جينپيڭ مەن پىڭ لييۋان حالىق سارايىنىڭ التىن ءتۇستى زالىندا چاپو مەن حانىمىنا قارسى الۋ قوناعاسىن بەردى.
ۋاڭ ي جوعارىداعى قيمىلدارعا قاتىناستى.