حىنان ولكەسى اۋىل - قىستاقتى گۇلدەندىرۋدى اۋماقتاندىرىپ ىلگەرىلەتتى (”15 - بەسجىلدىقتا“ جاقسى باستاما اشىپ، جاقسى قادام باسايىق)

5 - ايداعى ورتا جازىقتىڭ بايتاق دالاسىندا ەگىس جۇمىستارى قاربالاس بولدى. حىنان ولكەسى جوۋكوۋ قالاسى حۋايياڭ رايونى شىجۋاڭ قىستاعىنىڭ كوكونىس كاسىپ باقشاسىندا ساياحاتشىلار از بولمادى. كوپشىلىك كوكونىس شارباعىن كوتەرىپ، جىلىجايدا جاڭا كوكونىستەردى تەردى. شاڭحايدا قىزمەت ىستەگەن ليۋ چيان بيىل جىل باسىندا اۋىلىنا قايتىپ، 11 كوكونىس جىلىجايىن كوتەرمەگە الادى. ”وسى اڭىزداعى كوكونىستى بولشەك جانە تولايىم ساتقاندا، 11 جىلىجايدان 700 مىڭ يۋان كىرىس كىرەدى!“ دەدى ليۋ چيان وتە سەنىمدى بەينەمەن.

سەنىم حىناننىڭ وڭىرلىك اۋىل - قىستاقتى گۇلدەندىرۋدى ىلگەرىلەتۋىنەن تۋىنداعان وزگەرىستەردەن باستاۋ الادى. حۋايياڭ رايونى قونىستانۋعا، كاسىپكە قولايلى جانە كورىكتى اۋىل - قىستاق قۇرىلىسىنىڭ جەتەكشى رايونىن قۇرىپ، 67 قىستاقتى اۋماق جوباسىنا ەنگىزىپ، جوعارى ولشەمدى وسىزاماندانعان كوكونىس جىلىجايىن سالۋعا قارجى قوسىپ، قىستاق تۇرعىندارىنىڭ تيجارات جۇرگىزۋىنە تومەن باعادا مايعا بەردى، ءبىر جىلدان استام ۋاقىتتان بەرى كاسىپ سالاسى شوعىرلى باسىمدىققا اينالدى. شىجۋاڭ قىستاعى دا وسى ۇتىمدى ساتتەن پايدالانىپ، بيىل 22 كوكونىس جىلىجايىن جاڭادان سالدى.

2025 - جىلى 5 - ايدا باس شۋجي شي جينپيڭ حىناندا قىزمەت تەكسەرگەندە بىلاي دەپ اتاپ كورسەتتى: ”ەگىستىك جەردى قورعاۋدى جانە قۇرۋدى كۇشەيتىپ، استىق حاۋىپسىزدىگى جاۋاپكەرشىلىگىن ارقالاپ، وسى زامانعى اۋىل شارۋاشىلىق كاسىپ سالاسى تىزبەگىن ۇزارتىپ، قالا مەن اۋىلدىڭ توعىسپالى دامۋى ارقىلى اۋىل - قىستاقتىڭ جاپپاي گۇلدەنۋىنە جەتەكشىلىك ەتىپ، قالا مەن اۋىلدىڭ بىرگە اۋقاتتانۋىن جەبەۋ كەرەك“. ”15 - بەسجىلدىق“ جوبا باعدارلاماسىندا ’1000 قىستاقتا ۇلگى كورسەتۋ، 10 مىڭ قىستاقتى رەتتەۋ - وڭاۋ‘ ينجەنەرياسىنىڭ تاجىريبەلەرىن ۇيرەنىپ جانە قولدانىپ، اۋىل - قىستاقتى گۇلدەندىرۋدى تۇرگە ءبولىپ، تارتىپپەن، اۋماقتاندىرىپ ىلگەرىلەتۋ“ ورتاعا قويىلدى.

حىناندا 45 مىڭنان استام قۇرىلىمدىق قىستاق بار، ءاربىر قۇرىلىمدىق قىستاقتاعى جان سانى ورتا ەسەپپەن 900 ادامعا جەتپەيدى.”15 - بەسجىلدىق“ جوبا باستالعان جىلى حىنان ولكەسى باس شۋجي شي جينپيڭنىڭ ماڭىزدى نۇسقاۋىنىڭ رۋحىن ىشكەرىلەي دايەكتىلەندىرىپ، تياناقتاندىرىپ، اۋىل - قىستاقتى گۇلدەندىرۋدى تۇرگە ايىرىپ، ءتارتىپتى ىلگەرىلەتۋ جونىندەگى جەتەكشى پىكىردى شىعارىپ، 2025 - جىلى قۇرىلعان قونىستانۋعا، كاسىپكە قولايلى جانە كورىكتى اۋىل - قىستاق قۇرىلىسىنىڭ 16 جەتەكشى رايونى نەگىزىندە تاعى دا 19 جەتەكشى رايوندى قوستى.

جوبا ارقىلى جەتەكشىلىك ەتىپ، بايلىق فاكتورلارىن بىرىكتىرىپ، سايكەستىرىپ، اۋماقتانعان ۇيىرمە ۇلگىسىندەگى دامۋ جاعدايىن قالىپتاستىردى.

اپتا سوڭىندا لوياڭ قالاسىنىڭ تۇرعىنى لي چاۋميڭنىڭ ءۇي ىشىندەگىلەر سۇڭشيان اۋدانىنىڭ لۋحۇن كولىنە كەلىپ، ءاسىلى ءبىر ۋاق تاماق جەپ قانا قايتۋدى جوسپارلاعان ەدى، ناتيجەدە ەكى كۇن تۇردى: بالاسنىڭى باقشاعا بارىپ ويناعىسى كەلەدى، ايەلىنىڭ كوفەحاناعا بارعىسى كەلەدى، ءوزىنىڭ لاگەر بازاسىندا تۇنەگىسى كەلەدى. ”تۇرلەرى كوبەيىپ، قىزمەت وتەۋ دەڭگەيى جوعارىلاپتى، كەتكىمىز كەلمەدى“ دەدى لي چاۋميڭ.

”لۋحۇن كولىن اينالا ورنالاسقان 6 اۋىل - قالاشىق، 35 قىستاق جوعارى دەڭگەيلى كۇتىنۋ، ەكولوگيالىق دالادا تۇنەۋ سياقتى كوپ نەگىزدى جاڭا كاسىپ كۇيىن ورنالاستىردى“. سۇڭشيان اۋداندىق پارتكومنىڭ شۋجيى شين جۇنفىڭ بىلاي دەپ تانىستىردى: اۋدان كاسىپتىك جوبالاۋ ۇيىرمەسىن ۇسىنىس ەتىپ، قىستاق تۇرعىندارىنىڭ حالىقتىق تۇسەلحانانى جاڭالاۋىنا جەتەكشىلىك ەتتى.”اۋداننىڭ جوباسىنا ىلەسسەڭ، اقشا تابا الماي قالۋدان الاڭدامايسىڭ“ دەدى سۇڭشيان اۋدانى لۋحۇن قالاشىعى ۋاڭچىڭگاڭ قىستاعىنىڭ تۇرعىنى جاڭ چۇن - ۋ.

بيىل جىل باسىنان بەرى سۇڭشيان اۋدانى كاسىپ سالاسىن دانەكەر ەتىپ، تۇتاس اۋدانداعى 16 اۋىل - قالاشىقتى 5 ۇلكەن اۋماققا ءبولىپ، 40 ۇيىرمە ۇيىمداستىرىپ، تيانحۋ شيشان 10 مىڭ مۋلىق جۇڭگوشا ءدارى ماتەريالدارى سياقتى 5 جەتىلدىرۋ تيپىندەگى ۇيىرمە قۇردى.

”15 - بەسجىلدىق“ كەزىندە حىنان ولكەسى اۋدان كولەمىندەگى جەرى ىرگەلەس، شارۋاشىلىعى قاتىستى، قاتىناسى تۇتاسقان، مادەنيەتى قارايلاس اۋىل - قالاشىقتاردى جالپى تۇلعالىق جاقتان جوبالادى، مۇنىڭ ىشىندە 2 - 3 اۋىل - قالاشىق اۋىل - قالاشىق اتتاعان ءبىر ۇلكەن ۇيىرمە قۇردى. اۋىل - قالاشىق اتتاپ ۇيىرمە ۇيىمداستىرىپ، ءبىر ورتالىق قالاشىق پەن 5 - 8 ورتالىق قىستاقتى بەلگىلەپ، توڭىرەكتەگى قىستاقتاردىڭ قىستاق اتتاپ بىرلەسىپ قيمىلداۋىن، توپتاسىپ دامۋىن جۇزەگە اسىرۋىنا جەتەكشىلىك ەتتى.

كاسىپ سالاسى تۇتاسىپ، ابزال كاسىپ سالاسى ابزال وڭىرلەرگە شوعىرلانىپ، جەرگىلىكتى جاعدايعا قاراي جەتەكشى كاسىپ سالاسى تىزبەگىن دامىتتى.

سولتۇستىك حىنان ادىرلارى جاسىل جەلەك جامىلىپ، تاۋعا سۇيەنىپ قابات - قابات جايىلىپ جاتىر. جييۋان قالاسى ادىرلى وڭىرلەردىڭ تۇقىم جەتىلدىرۋگە ۇيلەسەتىن باسىمدىعىن ساۋلەلەندىرىپ، ”باستاماشى كاسىپورىن + سەلبەستىك كووپەراتيۆى (ەگىس الاڭى) + شارۋا وتباسى“ ارقىلى ۇيىرمە ۇيىمداستىرىپ دامىتتى، كوكونىس ەگۋ بازاسى 70 مىڭ مۋعا جەتىپ، 12 مىڭ شارۋا وتباسىنىڭ كىرىسىن ارتتىرۋىنا جەتەكشىلىك ەتتى.

”ءبىراز ۋاقىت وتكەننەن كەيىن تۇقىم جيناۋعا بولادى، ءار مۋ جەردەن 5000 يۋان كىرىس كىرگىزۋگە بولادى! حىنان لۇييىن تۇقىم شارۋاشىلىعى عىلىم - تەحنيكا شەكتى سەرىكتەستىگى تۇقىم باپتاۋ، جيناۋ باسقارۋ تەحنيكاسىن باسقارادى، ءبىزدىڭ ەگىن ەگۋدە ءتىپتى دە الاڭسىز بولدىق“ دەدى جييۋان قالاسى پوتوۋ قالاشىعى حاۋشان قىستاعىنىڭ تۇرعىنى حاۋ فۋشي. ول جاقىن ماڭداعى بىرنەشە تاۋدى كوتەرمەگە الىپ، تاۋ بەتكەيىنە بايساي، كاپۋستا سياقتى كوكونىس ەكتى.

لانكاۋ اۋدانى حۋاڭحى بايىرعى جولى جاسىل ازىق - تۇلىك كاسىپ بەلدەۋىن، شين - ان اۋدانى شيە تۇتاس كاسىپ سالاسى تىزبەگىن، شيشيا اۋدانى ساڭىراۋقۇلاق، جەمىس، ءدارى - دارمەك توعىسپالى كاسىپ سالاسى تىزبەگىن قۇردى ... ءبىر توپ ەرەكشە كاسىپ سالاسى شوعىرى ورتا جازىقتا ەڭسە كوتەرىپ كەلەدى.

حىنان ولكەسى اۋىل شارۋاشىلىق ونىمدەرىن مانەرلەۋ تىزبەگىن ۇزارتۋ، اۋىل شارۋاشىلىق ونىمدەرىن مانەرلەۋ دەڭگەيىن جوعارىلاتۋ، باستاماشى كاسىپورىنداردى جەتىلدىرۋ، زورايتۋ، اۋىل شارۋاشىلىق ونىمدەرىنىڭ مانەرلەۋ ماركاسىن جاراتۋ ارقىلى جەرگىلىكتى جاعدايعا قاراي 18 اۋىل - قىستاق حالىقتى اۋقاتتاندىرۋ كاسىپ تىزبەگىن جەتىلدىرۋدە.

قالا مەن اۋىلدىڭ نەگىزدىك قۇرىلعىلارى مەن الەۋمەتتىك قىزمەت وتەۋىن ءبىر تۇتاس ورنالاستىرىپ، شارۋالاردىڭ تۇرمىسىن اناعۇرلىم قولايلىلاندىرۋ كەرەك.

”تۇعىردا جينديان قالاشىعى يۋانچياۋ قىستاعىنىڭ قوقىر قوقسىق ساندىعىنىڭ تولىپ كەتكەنىن، قوقىر قوقسىقتىڭ ءۇيىلۋ جاعدايىن باقىلادى، دەر كەزىندە ءبىر جاقتى ەتىڭىز! “ جىڭجوۋ دىڭفىڭ قالالىق زەردەلى قالا اينالىم ورتالىعىندا ساقتىق ينفورماتسياسى جەرگىلىكتى ورىنداعى توراپ باستىعىنا جولداندى. جارىم ساعاتتان كەيىن قوقىر - قوقسىق تازالاندى.

2025 - جىلدان بەرى دىڭفىڭ تۇرمىستىق قوقىر - قوقسىقتى ءبىر جاقتى ەتۋ، گەولوگيالىق اپاتتان ساقتانۋ سياقتى ءتۇيىندى سالالاردا زەردەلى تەرمينال ورنالاستىرىپ، اۆتوماتتى سۋرەتكە الىپ، دەر كەزىندە ساقتاندىرىپ، جەدەل ءبىر جاقتى ەتىپ، قورشاعان ورتا ماسەلەسىنەن 6800 دەن استامىن جوعارى ونىمدىلىكپەن وڭادى.

قازىر حىناننىڭ قۇرىلىمدىق قىستاقتارى مەن 20 دان استام تابيعي قىستاعىنا اسفالت جول سالىندى، اۋىل - قىستاقتا قۇبىر سۋىنىڭ جالپىلاسۋ شاماسى %97.48 كە جەتتى، تۇرمىستىق قوقىر - قوقسىقتى جيناۋ، تاسۋ، ءبىر جاقتى ەتۋ جۇيەسى بارلىق قۇرىلىمدىق قىستاقتى قامتىدى، ۇلان - بايتاق اۋىل - قىستاقتا وسى زامانعى وركەنيەتتى تۇرمىستىڭ جاڭا كارتيناسى سالىنۋدا.

”15 - بەسجىلدىق“ كەزىندە حىنان ولكەسى”1000 قىستاقتا ۇلگى كورسەتۋ، 10 مىڭ قىستاقتى رەتتەۋ - وڭاۋ“ ينجەنەرياسىنىڭ تاجىريبەلەرىن ىشكەرىلەي ۇيرەنىپ، قولدانىپ، اۋىل - قىستاقتىڭ وسى زامانعى تۇرمىس شارت - جاعدايىنداعى ولقىلىقتاردى جەدەل تولىقتاپ، قونىستانۋعا، كاسىپكە قولايلى جانە كورىكتى اۋىل - قىستاق قۇرىلىسىن ىلگەرىلەتەدى. 2030 - جىلعا بارعاندا، اۋىل - قىستاقتا قۇبىر سۋىنىڭ جالپىلاسۋ شاماسىن %98 تەن اسىرۋ، تازا دارەتحانالاردىڭ جالپىلاسۋ شاماسىن %80 تەن اسىرۋ، اۋىل - قىستاقتا تۇرمىستىق لاس سۋدى وڭاۋ شاماسىن %70 تەن اسىرۋ نىساناسى بەلگىلەندى.

”باس شۋجي شي جينپيڭنىڭ ىقىلاستى تاپسىرماسىن ەستە بەرىك ساقتاعان حىنان ’15 - بەسجىلدىق‘ كەزىندە اۋىل - قىستاقتى دامىتۋدا ءبىر تۇيىننەن قامال الۋدان جالپى ءوڭىر بويىنشا جوعارىلاۋعا دەيىنگى تەرەڭ وزگەرىستى جۇزەگە اسىرۋدى ىلگەرىلەتىپ، ورتا جازىق اۋىل - قىستاعىنىڭ جاپپاي گۇلدەنۋىن پارمەندى، ءونىمدى تۇردە جەبەيدى“ دەدى حىنان ولكەلىك پارتكومنىڭ شۋجيى ليۋ نيڭ.