”پارتيا ستيلى دۇرىس بولسا، حالىقتىڭ كوڭىلى جاي تابادى“ (باس شۋجيدىڭ حالىقشىلدىق سۇيىسپەنشىلىگى)

7 - ايدىڭ 1 - كۇنى باس شۋجي شي جينپيڭ جۇڭگو كوممۋنيستىك پارتياسى قۇرىلعاندىعىنىڭ 105 جىلدىعىن قۇتتىقتاۋ جينالىسىندا بىلاي دەپ اتاپ كورسەتتى: ”سەنىمدى بەكەمدەپ، ۇزدىكسىز كۇرەس جۇرگىزىپ، پارتيانى جاپپاي قاتاڭ جونگە سالۋدى، ءسوز جوق، تاباندىلىقپەن ىلگەرىلەتۋ كەرەك“، ”پارتيانىڭ ۇزاق ۋاقىت بيلىك جۇرگىزۋ قابىلەتىن جوعارىلاتۋدى، پارتيانىڭ العاباسارلىعى مەن كىرشىكسىزدىگىن ساقتاۋدى، پارتيانىڭ حالىق بۇقاراسىمەن ەتەنە بايلانىسىن ساقتاۋدى كوزدە ۇستاپ، پارتيانى جاپپاي قاتاڭ جونگە سالۋ جۇيەسىن اقاۋسىزداندىرۋ كەرەك“.

پارتيانىڭ ستيلى مەن وبرازى پارتيانىڭ جاسامپازدىق قۋاتىنا، ۇيىسۋ قۋاتىنا، جاۋىنگەرلىك قۋاتىنا قاتىستى بولىپ، پارتيا مەن مەملەكەت ىستەرىنىڭ ءساتتى - ءساتسىز بولۋىن بەلگىلەيدى.

شي جينپيڭ پارتيا قۇرىلىسى يدەياسىندا ”ستيل قۇرىلىسىن ۇدايىلاندىرۋدى، ۇزاق ۋاقىت ءونىمدى جۇرگىزۋدى ىلگەرىلەتۋگە تاباندى بولۋ“ ايقىن ورتاعا قويىلىپ، پارتيانىڭ حالىق بۇقاراسىمەن ەتەنە بايلانىسىن ساقتاۋدىڭ ءونىمدى جولى ايقىن كورسەتىلدى.

”پارتيا ستيلى دۇرىس بولسا، حالىقتىڭ كوڭىلى جاي تابادى، پارتيا مەن حالىق راقاتتا دا، جاپادا دا بىرگە بولا الادى“. جاڭا داۋىردەن بەرى باس شۋجي شي جينپيڭ پارتيانىڭ ستيل قۇرىلىسىندا ورىن تەۋىپ وتىرعان ماسەلەلەردى تەرەڭ بايقاپ، پارتيانىڭ ستيل قۇرىلىسىن كۇشەيتۋدى باسا دارىپتەدى. ”ءتورت بۇرىس ستيلدى“ شەگە قاعۋ رۋحىمەن تۇزەتىپ، پارتيا ستيلى، ۇكىمەت ستيلى، قوعامدىق ستيل شىت جاڭا بەينەگە ەندى.

پارتيا ستيلى پارتيا تىلەگىنە، حالىق تىلەگىنە سايادى، پارتيا ستيلى دۇرىس بولسا، جۇرت كوڭىلى جاي تابادى.

حىبەي جىڭديڭ − شي جينپيڭ جولداستىڭ بيلىك جۇرگىزە باستاعان جەرى. تەگىن تەكتەۋ يدەياسى ”التى ءتۇرلى بەلگىلەمەدەن“ ”سەگىز ءتۇرلى بەلگىلەمەگە“ دەيىنگى دامۋ بارىسىن قاراستىرىپ، ادامدارعا شابىت بەردى.

1983 - جىلى «جۇڭگو كوممۋنيستىك پارتياسى جىڭديڭ اۋداندىق كوميتەتىنىڭ باسشىلىق ستيلىن جاقسارتۋ جونىندەگى بىرنەشە بەلگىلەمەسى» دەگەن قۇجات جۇرت نازارىن جاپپاي اۋداردى. مۇنى شي جينپيڭ جولداس جىڭديڭ اۋداندىق پارتكومنىڭ شۋجيى بولىپ تۇرعان كەزدە باسقارىپ جاساعان، جالپى 1200 ارىپتەن اسقان، 6 تارماقتى مازمۇن بولىپ، ىزىنشە ”التى ءتۇرلى بەلگىلەمە“ دەپ اتالعان. كادرلار باستاماشىلدىقپەن اتقارىپ، ستيلى شىت جاڭا تۇسكە ەنىپ، بۇكىل اۋدان حالقىنىڭ رۋحىن بارىنشا سەرپىلتكەن بولاتىن.

”التى ءتۇرلى بەلگىلەمەدەن“ جاڭا داۋىردەگى پارتيانى جاپپاي قاتاڭ جونگە سالۋدىڭ ۇلى امالياتىنا دەيىن پىشاقتىڭ ءدۇزىن ىشكە قاراتۋ باتىلدىعى باستان - اياق جالعاسىپ كەلەدى.

پارتيا 18 - قۇرىلتايىنان كەيىن پارتيا ىشىندە ورىن تەپكەن ءتۇرلى ماسەلەلەر مەن كىناراتتار الدىندا شي جينپيڭ جولداستى ۇيتقى ەتكەن پارتيا ورتالىق كوميتەتى ورتالىقتىڭ 8 ءتۇرلى بەلگىلەمەسىن جاساپ، اتقارىپ، قيىن ماسەلەلەردى شەشە باستادى. بۇل پارتيانىڭ جاڭا داۋىردەگى سەنىم ورناتۋ شاراسى ەدى.

بيىلعى مەملەكەتتىك ەكى ءماجىلىس كەزىندە باس شۋجي شي جينپيڭ جياڭسۋ ۋاكىلدەر ۇيىرمەسىنىڭ باياندامانى قاراۋىن قاتىناسقاندا بىلاي دەپ اتاپ كورسەتتى: ”پارتيالىلىقتى، پارتيا ستيلىن، پارتيا ءتارتىبىن بىرگە يگەرۋگە، ستيلدى دۇرىستاپ، ءتارتىپتى قاتايتۋدى، شىرىكتەسۋگە قارسى تۇرۋدى ءوزارا ساباقتاستىرۋعا تاباندى بولىپ، پارتيانى جاپپاي قاتاڭ جونگە سالۋدىڭ ءىس جۇزىندىك ناتيجەسى ارقىلى حالىقتىڭ سەنىمىنە يە بولۋ كەرەك“.

حالىقتىڭ سەنىمىنە يە بولۋ ونىمدىلىگى ءار رەتكى تەكسەرۋ - زەرتتەۋ بارىسىندا، شىندىققا جۇگىنىپ، ناقتى ءىس ىستەۋ ماجىلىسىندە، قاراپايىم تاعامداردا ايگىلەنەدى.

ستيل قۇرىلىسىندا ناقتى ناتيجە ارقىلى سەنىم ورناتۋ، ءسوز ءلامى ارقىلى ونىمدىلىكتى تەكسەرۋ كەرەك.

2017 - جىلعى مەملەكەتتىك ەكى ءماجىلىس كەزىندە باس شۋجي شي جينپيڭ لياۋنيڭ ۋاكىلدەر ۇيىرمەسىنىڭ باياندامانى قاراۋىنا قاتىناستى. ەكونوميكالىق ساندى مالىمەتتە كوز بوياۋشىلىق ىستەۋ ءىسىن اۋىزعا العاندا، كەيبىر ۋاكىلدەر بۇكپەسىز ايتتى.

”سيفردى انىق كوشىرۋ، ناقتى ونىمدىلىگىن كورۋ، قاۋىزىن تاستاپ ءدانىن الۋ كەرەك. سىزدەردىڭ الىپ شىققان سيفرلارىڭىز ونشا ادەمى بولماعانىمەن، مەنىڭشە، ءىس جۇزىندە وتە ادەمى“. باس شۋجي بىلاي دەپ باسا دارىپتەدى: ”ءبىز شىنايى، ناقتى دامۋعا تالپىنامىز، امالياتتىڭ، حالىقتىڭ، تاريحتىڭ سىنىنان وتە الاتىن بولۋىمىز كەرەك“.

ستيل قۇرىلىسىنىڭ ءبىر ۇشى پىشاقتىڭ ءدۇزىن ىشكە قاراتقان تەمىردەي قاعيدا، قاتاڭ تۇزىممەن ۇشتاسادى، ءبىر ۇشى حالىق بۇقاراسىنىڭ تابىس سەزىمىمەن، باقىت سەزىمىمەن، حاۋىپسىزدىك سەزىمىمەن ۇشتاسادى. پارتيانى جاپپاي قاتاڭ جونگە سالۋدىڭ ناقتى ونىمدىلىگىن حالىقتى باقىتقا كەنەلتۋدىڭ ناقتى ناتيجەسىنە اينالدىرۋ − دۇرىس ناتيجە كوزقاراسىن ورناتۋ جانە امالياتتا ايگىلەۋ تاقىرىبىندا بولۋعا ءتيىستى مازمۇن.

ستيل قۇرىلىسىنىڭ تەرەڭدەۋىن، ناقتىلانۋىن جەبەۋدى باس شۋجي ەسىنەن شىعارمادى: جياۋ يۇيلۋ جولداستىڭ ”بۇكىل حالىقتى كوكەيىندە ساقتاعانىن، تەك ءوزىن عانا كوكەيىندە ساقتاماعانىن“ القادى، ءار دارەجەلى باسشى كادرلاردان گۋ ۋىنچاڭ جولداستان ۇيرەنىپ، حالىق بۇقاراسىنىڭ جۇرەگىنەن وشپەستەي ورىن الاتىن ەڭبەك ءسىڭىرۋدى تالاپ ەتتى؛ كەزەك اۋىستىرعاننان كەيىن وڭاي تۋىلاتىن ناتيجە قىزبالىعى، كوزسىزدىكپەن داڭعويلىق ىستەۋ، قاۋىرت ىستەۋ، تەز ورگە باسۋ، سونداي - اق ”جارىس جولىن اۋىستىرۋ“، ”ءىز قالدىرۋ“ سياقتى قۇبىلىستارعا مەڭزەس، ”ەڭبەك ماعان جازىلماسا دا، ەڭبەك سىڭىرۋدە، ءسوز جوق، مەن بولۋىم كەرەك“ دەيتىن رۋحتى ساۋلەلەندىرۋدى دارىپتەدى...

پارتيانىڭ تاماشا ستيلى ۇزدىكسىز بەكەمدەلىپ، حالىق تۇرمىسىنداعى ناقتى ىستەر ۇزدىكسىز تياناقتاندى. اماليات مىنانى دالەلدەدى: قاتاڭ ستيل قالىپتى جاعدايعا اينالعاندا عانا، ساياسي ناتيجە فورماتسياسى ”كوزگە كورىنەتىن فورمادان ”قولعا كەلتىرۋگە بولاتىن تيىمدىلىككە“ اينالادى. كادرلاردىڭ ستيلى شىنايى بولعاندا عانا، بۇقارانىڭ جۇزىنەن كۇلكى ەسىپ، كوڭىلى جاي تابادى، پارتيا مەن بۇقارانىڭ ءبىر نيەت، ءبىر تىلەكتە بولۋ نەگىزى شىنايى بەكەمدەلەدى.

ستيل قۇرىلىسىندا ءۇزىلىس بەلگىسى بولمايدى، ماڭگى جالعاسادى.

بيىل 7 - ايدىڭ 15 - كۇنى باس شۋجي شي جينپيڭ شاڭحايدا قىزمەت تەكسەرگەندە بىلاي دەپ باسا دارىپتەدى: ”نەگىزگى ساتىنىڭ اۋىرتپالىعىن ۇزدىكسىز جەڭىلدەتۋگە كۇش ۇستەۋ“، ”تۇرعىندارعا شىن نيەتىمەن، سۇيىسپەنشىلىگىمەن جاقسى ءىس ىستەپ، ناقتى ءىس ىستەپ، قيىنشىلىعىن شەشۋ كەرەك“.

”نەگىزگى ساتىنىڭ اۋىرتپالىعىن ۇزدىكسىز جەڭىلدەتىپ، قىستاق كادرلارىنىڭ اناعۇرلىم كوپ ۋاقىتى مەن زەيىن - زەردەسىن بۇقاراعا قىزمەت وتەۋگە، دامۋدى ىلگەرىلەتۋگە جۇمساۋىنا مۇمكىندىك جاساۋ كەرەك“. بيىل 6 - ايدىڭ 24 - كۇنى باس شۋجي شي جينپيڭ شاندۇڭ دىجوۋدا قىزمەت تەكسەرگەندە وسىلاي دەپ باسا دارىپتەدى.

2025 - جىلى 3 - ايدا باس شۋجي شي جينپيڭ گۇيجوۋ مەن يۇنناندا قىزمەت تەكسەردى. جاۋشيڭ دۇڭزۋ قىستاعىندا ”ورىندىق اڭگىمە ءماجىلىسى“ شىت جاڭا بەينەگە ەندى؛ ليجياڭ بايىرعى قالاسىندا باس شۋجيدىڭ كەلگەنى كوشەنى دۋمانعا بولەدى.

سول كەزدە نازاردى ورتالىقتىڭ سەگىز ءتۇرلى بەلگىلەمەسىنىڭ رۋحىن ىشكەرىلەي دايەكتىلەندىرۋگە شوعىرلاندىرعان ۇيرەنۋ تاربيەسى بۇكىل پارتيادا ورىستەتىلۋدە ەدى. پارتيا ورتالىق كوميتەتىنىڭ وسى رەتكى ۇيرەنۋ تاربيەسىن ورىستەتۋدى ۇيعارۋىنىڭ تەرەڭ تولعانىسىن تىلگە تيەك ەتكەندە، باس شۋجي شي جينپيڭ بىلاي دەپ باسا دارىپتەدى: ”وسى جىلداردا سەگىز ءتۇرلى بەلگىلەمە شىنىمەن ءتۇبىرلى وزگەرىستى ىلگەرىلەتتى، ستيل شىت جاڭا تۇسكە ەندى، بۇرىن جينالىپ، شەشۋ قيىن بولعان قۇبىلىستاردىڭ كوبى جويىلدى. سونىمەن بىرگە، كەيبىر جەرلەردە بوساڭسۋ جارىققا شىقتى، كەيبىر جاقتاردا قالتارىس جەرلەر ءالى دە ءومىر ءسۇرىپ وتىر، كەيبىر ناشار ستيلدەر قايتا باس كوتەردى. شەگە قاعۋ كەرەك قوي، تاعى بىرنەشە رەت شەگە قاعىپ، ۇزاق ۋاقىت ۇلەس قوسىپ، داعدىعا اينالدىرۋىمىز كەرەك“.

ۇزاق ۋاقىت ۇلەس قوسىپ، ۇنەمى، ەگجەي - تەگجەيلى، ۇزاق ۋاقىت يگەرىپ، پارتيا ۋستاۆىنا وزگەرىس ەنگىزۋدەن ءتارتىپتىڭ اتقارىلۋىن باقىلاۋدى كۇشەيتۋگە، تۇزىمدىك تەجەۋدەن ءتارتىپ سانالىلىعىنا دەيىن، ستيل قۇرىلىسى ۇزدىكسىز تەرەڭدەدى، ناقتىلاندى.

”پارتيا ستيلى − پارتيانىڭ وبرازى، ول حالىقتىڭ قولداۋ - قولداماۋىنا، پارتيانىڭ ءومىر ءسۇرۋى مەن قۇرىپ - جوعالۋىنا سايادى“. پارتيامىز بيلىك دەگەنىمىز حالىق، حالىق دەگەنىمىز بيلىك دەگەندى ەستە بەرىك ساقتاپ، جالپى ءۇشىن پارتيا قۇرۋعا، حالىق ءۇشىن بيلىك جۇرگىزۋگە تاباندى بولىپ، بۇكىل ىنتا - پەيىلىمەن حالىق ءۇشىن قىزمەت ىستەۋ ءتۇبىرلى ماقساتىن سانالى تۇردە امالياتتا ايگىلەپ، حالىقپەن باتىل بىرگە تۇرىپ، بىرگە ويلاپ، بىرگە ىستەپ، ءارقانداي بوران - شاشىن اۋىتقىتا المايتىن بەرىك نەگىزگە يە بولدى.

كەلۋ قاينارى: حالىق تورابى