بەتتى ساقتاۋ | باس بەت ەتۋ | حات ساندىعى | حابارلاسىڭىز | ءبىز تۋرالى جۇڭگو كوممۋنيستىك پارتياسى اقپارات تورابى

شيزاڭنىڭ چاڭدۋ قالاسى ران - ۋ قالاشىعى ساياحاتشىلاردى باۋراپ، ” ءتۇسىپ اتتاناتىن جەردەن“ ”ات باسىن ارنايى بۇراتىن جەرگە“ اينالدى

”كورىنىس _ العى شارت، قۇرىلعى _ تياناق، ادامنىڭ وزگەرۋى _ نەگىز“ (ەكپىندەي ىلگەرىلەگەن ”15 - بەسجىلدىقتا“ ءبىرىنشى شەپتەن كورگەندەرىمىز)

2026.01.12 16:05     كەلۋ قاينارى : حالىق تورابى

سۋرەتتە: قار جاۋعاننان كەيىنگى كورىنىسى كوز سۇرىندىرگەن ران - ۋ كولى.

سۋرەتتى «حالىق گازەتىنىڭ» ءتىلشىسى شۇي يۇيياۋ تۇسىرگەن

تۇنىق سۋ، جاسىل تاۋ − باعالى بايلىق ۇستانىمىن بەرىك ورناتتۋ جانە امالياتتا ايگىلەۋ كەرەك.

_ ”15 - بەسجىلدىق“ جوبادان ءۇزىندى

شياڭبادوجيەنىڭ حالىقتىق تۇسەلحاناسىنا جاتىپ، تەرەزەنى ايقارا اشىپ سىرتقا كوز جىبەرسەڭىز اسەم تابيعاتتى كورەسىز. شيزاڭ اۆتونوميالى رايونى چاڭدۋ قالاسى باسۋ اۋدانى ران - ۋ قالاشىعىندا قارلى تاۋ ۇزىننان - ۇزاققا سوزىلىپ، ورمان - توعاي بىتىك وسكەن، مۇزدىقتار تاۋ باسىنان تومەن قاراي يرەلەڭدەي سۇڭگىلەنسە، ران - ۋ كولىنىڭ بەتى كوگىلدىرلەنىپ، جاعانى ۇرعان تولقىنى جالتىلداپ تۇرادى.

”قاراشى، نەتكەن كوركەم!“ الىستاعى كورىنىستى نۇسقاپ، شياڭبادوجيەنىڭ سوزىنەن ماقتانىشتىڭ جىلتى ءبىلىندى.

”سول جىلدارى، ران - ۋ قالاشىعىنا كەلەتىن ساياحاتشىلار تەك بىرنەشە پارشا سۋرەتكە ءتۇسىپ قانا كەتىپ قالاتىن، قونبايتىن، تاماقتانبايتىن دا ەدى، اقشا جۇمساپ، نارسە - كەرەك تە ساتىپ المايتىن“ دەدى ران - ۋ قالاشىعىنىڭ پارتكوم شۋجيى سولاڭدودان ەسكە ءتۇسىرىپ.

قايتكەندە ساياحاتشىلاردى الىپ قالۋعا باۋراۋعا بولادى؟

2022 - جىلدان باستاپ ران - ۋ قالاشىعى قۇرىلعىلاردىڭ دارەجەسىن جوعارىلاتىپ، جاڭالاۋدى باستادى: جول اناعۇرلىم كەڭ جاسالىپ، ىركىلىسسىزدەندى، جاياۋلار جولى سياقتى قۇرىلعىلار بىرتىندەپ كەمەلدەندى، ءتىپتى دە عىلمي، قولايلى، كورىنىسى ءتىپتى دە وزگەشە جولدار جاسالدى.

قاتىناس كۇن سايىن قولايلىلانىپ، ران ۋ كولىندەگى ورتا، تومەنگى كورىنىس بەلدەۋى، گاڭرىگابۋ قارلى تاۋى، ران ۋ ۇڭگىرى، لايگۋ مۇزدىعى، راننا ساحاراسى سياقتى كوركەم كورىنىستەر تۇتاسىپ اشىلدى، ساياحاتشىلار قارلى تاۋ، ورمان، كول سياقتى كوركەم كورىنىستەردى تاماشالاي الدى.

”كورىنىس _ العى شارت، قۇرىلعى _ تياناق، ادامنىڭ وزگەرۋى _ نەگىز“. سولاڭدودان بىلاي دەدى: ”مادەنيەت ساياحات كاسىبى ۇلعايدى، كوپشىلىكتىڭ تۇرمىسى كورنەكتى جاقساردى، ونان دا ماڭىزدىسى، قورشاعان ورتاعا ۇستاعان پوزيتسياسى دا وزگەردى“.

بۇرىن ران ۋ قالاشىعىنىڭ توڭىرەگىندەگى تاۋ وزەن، سازدىقتارعا تۇرعىندار قالاي تىڭ يگەرۋدى جانە مال باعۋدى ويلايتىن. قازىر كوپشىلىك ورمان قورعاۋشىلارى، سۋ باسقارۋ قىزمەتكەرلەرى سياقتى ەكولوگيانى قورعاۋ قوسىندارىنا ۇيىمداسىپ، قورشاعان ورتانى سانالى تۇردە قورعادى. ورمان قورعاۋشىلار اپتاسىنا ەكى دە ءۇش رەت تاۋدى شارلاپ، كولدى اينالىپ شىعاتىن بولدى. 2024 جىلدان بەرى، ران ۋ قالاشىعى ورتا تازالىعىن 400 رەتتەن استام جونگە سالىپ، 2200 دەن استام ادام رەت ات سالىسىپ، 40 توننادان استام قوقىر قوقسىقتى تازالاپ، قورشاعان ورتانى ءونىمدى جاقسارتتى.

ەسىك الدىنداعى كوركەم كورىنىس وراي جانە بايلىق الا كەلدى. ”وسى بىرنەشە جىلدا قالاشىعىمىز ساياحاتشىلاردىڭ ماڭىزدى ايالدايتىن جەرىنە اينالدى، كوپتەگەن ادام ران - ۋ كولى كورىنىسىن تاماشالاۋعا ارنايى كەلەتىن بولدى“ دەدى سولاڭدودان تانىستىرىپ، ران - ۋ قالاشىعى جىلىنا 150 مىڭنان استام ساياحاتشى قابىلداپ، ساياحات كىرىسىن 60 ميلليون يۋانعا تاياتتى.

جولاۋشى مولشەرىنىڭ ارتۋىنا بايلانىستى، جەرگىلىكتى ۇكىمەت جاعدايعا قاراي ساۋداگەر شاقىرىپ، قارجى ەنگىزىپ، ءبىر توپ جوعارى دارەجەلى قوناق ۇيلەر ران ۋعا ىرگە تەپتى. شياڭبادوجيەنىڭ ۇلى دۇنجۋپيڭسو قالاشىقتاعى ءبىر قوناق ۇيگە قىزمەتكە ورنالاستى.

شياڭبادوجيە ۇلىنا اقىل قوسىپ: ”سەن قالاشىقتان قوناق ءۇي تيجاراتى تاجىريبەسىن ۇيرەنىپ كوز اياڭ اشىلدى، ەندى قايتىپ كەل، ءوزىمىز دە حالىقتىق تۇسەلحانا اشايىق“ دەدى.

”قالاشىق شيزاڭعا كومەكتەسۋ قارجىسىنا يە بولىپ، مادەنيەت ساياحات كاسىبىمەن شۇعىلدانۋشىلاردىڭ سىرت جەرلەرگە بارىپ كۋرسقا قاتىناسۋىن قولدايتىن بولدى، مەن سەندەرگە سان بەرەمىن“ دەپ ءبىر قىستاق كادرى شياڭبادوجيەنى شابىتتاندىردى.

كوپ وتپەي، شياڭبادوجيە قالاشىقتاعى بىرنەشە اۋىلداسىمەن بىرگە سىچۋان سياقتى جەرلەرگە بارىپ حالىقتىق تۇسەلحانا تيجاراتىن ۇيرەنەدى. ”ۇلىم ۇلكەن مەيمانحانالاردان ءتالىم الدى، مەن سىرت جەرلەردەگى تۇسەلحانالاردىڭ تاجىريبەسىن ۇيرەندىم، ەكەۋىمىزدىڭ كورگەنىمىز قوسىلسا، حالىقتىق تۇسەلحانا اشىپ، اقشا تابۋىمىزدا گاپ جوق“ دەدى ۇيرەنۋ كۋرسىسىنا قاتىناسىپ سەنىمى ارتىپ، تانىمى كەڭىگەن شياڭبادوجيە.

كوز سۇرىندىرەتىن تابيعاتىڭ مىناۋ، ەڭ ماڭىزدىسى قالاي جاقسى قىزمەت وتەۋدە تۇر. قوناقتار قانداي قونىپ - جاتۋ شارت - جاعدايىن ۇناتادى؟ قاي جەر ەڭ تاماشا ات باسىن تىرەۋ ءتۇيىنى؟ قانداي بەينە مەن تۇرعىنى كورنەكتىلەندىرۋ كەرەك؟ دۇنجۋپيڭسو بۇل ماسەلەلەردىڭ ”مامانى“ بولىپ الدى دا، قاشان دا قوناقتاردىڭ وزگەشە قاجەتىن دەرەۋ قاناعاتتاندىراتىن بولدى. جۇمىس باستاعان ءبىر جىلدان استام ۋاقىتتا، حالىقتىق تۇسەلحانانىڭ كىرىسى 310 مىڭ يۋاننان استى.

”جەر جەردەن كەلەتىن ساياحاتشىلاردى تۇگەل باۋرادىق. اۋىلىمىزدىڭ كوركەم كورىنىسى ءبىزدىڭ ’التىن توستاعانىمىزعا اينالدى!‘، شياڭبادوجيە بىلاي دەدى: ”ساحارانى، قارلى تاۋدى ۇرپاقتان ۇرپاققا كورىپ كەلدىك، قازىر تۇنىق سۋ، جاسىل تاۋ بىزگە بايلىق جاراتىپ بەردى“.

”ەكپىندەي ىلگەرىلەۋدىڭ ’15 - بەسجىلدىق‘ جوباسىندا ءبىز ساياحاتتى نەگىزگى جەلى ەتىپ، تاسىمال كاسىبى، قىزمەت وتەۋ كاسىبى، ەگىمشىلىك، باعىمشىلىق كاسىبى سياقتىلاردىڭ سايكەستى دامۋىن جەبەيمىز“ دەدى سولاڭدودان.

جاۋاپتى رەداكتورى : مانەپ ەربول ۇلى