«حالىق گازەتىنىڭ» ءتىلشىسى ياڭ يانفەي
2026.05.25 16:09 كەلۋ قاينارى : حالىق تورابى
”تاس قاشاۋ ماشيناسى وڭ بىلەگىنىڭ بۇرعىلاۋ پارقى 9.6 سانتيمەتر بولىپ، قاريدارلار تالاپ ەتكەن 5 سانتيمەتردەن ءبىرتالاي پارىقتالدى“.
5 - ايدىڭ 15 - كۇنى جياڭشي پيڭشياڭ ەكونوميكالىق - تەحنيكالىق اشۋ رايونى شينتۇڭ ماشينا زەردەلى زاۆودىندا 6 - ءنومىرلى سەحتىڭ جاۋاپتىسى حۋاڭ شيڭ تەگىس بەتتى كومپيۋتەردەگى ساندى مالىمەتتەرگە قاداعالاي نازار اۋدارىپ، ابىرجىپ قالدى.
”حۋ جۇمىسشى، ماعان دەرەۋ كورسەتشى“ دەپ تىقىرشىپ، بەينە ەكران تەلەفونىن جالعادى، حۋاڭ شيڭ كومەكشى ىزدەي باستادى.
ەكراننان حۋناندا تۇراتىن پيڭشياڭ (چاڭشا) عىلىم - تەحنيكادا جاڭالىق جاراتۋ ورتالىعىنىڭ ەسەپتەۋ ينجەنەرى حۋ جين كورىندى. ول ارتقى تەكشەدەگى كۇندەلىكتى مالىمەتتى اقتارىپ كورىپ، تەز ارادا ماسەلەنى تاپتى دا، ”مەن دەرەۋ شارتتى ءنومىردى تولىقتاپ جازسام، الىس ارالىقتان دارەجەسىن جوعارىلاتسام بولعانى“ دەدى.
كوپ وتپەي چاڭشادان جاڭا شارتتى تاڭبا كەلدى. دارەجەسىن جوعارىلاتۋ، قايتا باستاۋ، سىناپ كورۋ ارقىلى پارىق 1.6 سانتيمەترگە ازايدى. ءساتتى بولدى!
مۇنداي كورىنىس شينتۇڭ ماشينا توبىندا جاڭالىق سانالمايدى.
2023 - جىلى 10 - ايدا باس شۋجي شي جينپيڭ جياڭشيدە قىزمەت تەكسەرگەندە بىلاي دەپ اتاپ كورسەتتى: ”وسىزاماندانعان كاسىپ سالاسى جۇيەسىن ورناتۋدا ءارى اسقاق مۇرات، اسقاق ارمان بولۋ، بەلسەنە ورىن يەلەپ دامۋ، ءارى ءىس جۇزىندىكتى تياناق ەتىپ، ورىن اۋىستىرىپ دامۋعا شەبەر بولۋ كەرەك“.
پيڭشياڭ _ كۇزگى جيىن - تەرىن كوتەرىلىسىنىڭ وشاعى جانە باستى شايقاس جەرلەرىنىڭ ءبىرى، سونداي - اق جيڭگاڭشان توڭكەرىستىك بازاسىنىڭ ماڭىزدى قۇرامداس بولەگى. سونىمەن بىرگە، 100 جىلدىق بايىرعى ونەركاسىپ، كەن قالاسى رەتىندە پيڭشياڭ كومىر ارقىلى قالانى گۇلدەندىردى. كومىر بايلىعىنىڭ بىرتىندەپ سارقىلۋىنا بايلانىستى جاڭالىق اشۋ قابىلەتى السىرەۋ، جوعارى دەڭگەيلى دارىندىلاردىڭ تاپشىلىعى ءبىر مەزەت پيڭشياڭنىڭ كاسىبپ سالاسىنىڭ تيپىن وزگەرتۋدە اتتاپ وتپەسە بولمايتىن قيىن وتكەلىنە اينالدى.
ايتالىق، شينتۇڭ ماشينالارىندا بۇرىن جابدىقتاردان ماسەلە شىقسا، نە سىرت جەرلەردەگى ينجەنەرلەر كەلەدى، نە جابدىقتاردى تاسىپ اكەتەدى، بۇعان 2 - 3 كۇن كەتەتىن.
ماسەلەنى قالاي شەشۋ كەرەك؟ پيڭشياڭنىڭ وي جەلىسى: ”ۇلكەن ميدى زەرتتەپ اشۋدى“ دارىندىلار توپتاسقان جەرگە قويۋ كەرەك.
وڭىرلىك شەكتەمەنى بۇزعان پيڭشياڭ چاڭشادا عىلىم - تەحنيكادا جاڭالىق اشۋ ورتالىعىن قۇردى ءارى جۇڭنان داشۋەسىمەن، نانچاڭ داشۋەسىمەن جەكە - جەكە حۋنان - جياڭشي شەكاراسىنداعى جاڭا ماتەريالدار وسى زامانعى كاسىپ سالاسىن زەرتتەۋ ورنى، حۋنان - جياڭشي شەكاراسىنداعى ازىق - تۇلىك وسى زامانعى كاسىپ سالاسىن زەرتتەۋ ورنى سياقتى تۇعىرلاردى بىرگە قۇرىپ،”زەرتتەۋ - اشۋ چاڭجۋتاندا، كادەگە جاراتۋ پيڭشياڭدا“ بولاتىن سايكەستى دامۋ جاعدايىنىڭ قالىپتاسۋىن ىلگەرىلەتتى. پيڭشياڭ قالاسى”قيىن ماسەلەلەردى“ كورسەتسە، چاڭشا قالاسى”ماسەلەنى شەشۋدىڭ“ جاڭا سەلبەستىك ۇلگىسىن اشىپ، بايىرعى رايونداعى كاسىپورىنداردى ”اقىل - پاراساتتىڭ“ تيىمدىلىگىنەن يگىلىكتەندىردى.
شينتۇڭ ماشينالارى الدىمەن ىرگە تەۋىپ، وسى ۇلگىنىڭ يگىلىگىن كورۋشىگە اينالدى. چاڭشاداعى ۇجىم ”شارتتى ءنومىر جازۋعا، مودەل ورناتۋعا“ جاۋاپتى بولدى، پيڭشياڭ زاۆودى ”قاتتى بولشەك جاساۋعا، جالپى تۇلعا قالىپتاستىرۋعا“ جاۋاپتى بولدى، ەكى جەر كۇش بىرىكتىرىپ بۇرعىلاۋ بىلەگى قوزعالىسى الگوريتمى جانە زەردەلى مەڭگەرۋ جۇمساق بولشەگى سىندى ەكى ءىرى شەشۋشى تەحنيكادان قامال الدى، جەتىستىكتەردى كادەگە جاراتۋ ونىمدىلىگى دە زور دارەجەدە جوعارىلادى. تاياۋ جىلداردان بەرى وزەكتى بولشەكتەردى ەلىمىزدە ءوندىرۋ كاسىپورىندارعا %30 كە جۋىق وزىندىك قۇننىڭ تومەندەۋ مولشەرىن الا كەلدى، كاسىپورىننىڭ ءونىم قۇنى دا 500 ميلليون يۋاننان 3 ميلليارد يۋانعا جوعارىلادى.
”تاپسىرىس بارعان سايىن كوبەيدى، جۇمىس تا بارعان سايىن ۇلعايدى. بيىل يارلۇزاڭبۋ وزەنىنىڭ تومەن اعىسىنداعى سۋ ەلەكتر قۇرىلىسىندا ىستەتىلەتىن كومپيۋتەردىڭ كوپ بىلەكتى تاس قاشاۋ ماشيناسىن ءبىز جاسادىق“ دەدى حۋاڭ شيڭ ماقتانىشپەن.
قازىر پيڭشياڭ (چاڭشا) عىلىم - تەحنيكادا جاڭالىق اشۋ ورتالىعىنا 25 عىلىم - تەحنيكالىق كاسىپورىن شوعىرلانىپ، 42 مامان - دارىندى، 24 جاڭالىق اشۋ ۇجىمىن ەنگىزىپ، 3 ءتۇرلى ”كىلتەڭ تەحنيكادان“ قامال الىپ، يمپورت ەتىلگەن 6 ءتۇرلى بالاما ءونىمدى زەرتتەپ جاساپ، جالپىلىق ەكونوميكالىق ونىمدىلىكتى 5 ميلليارد يۋاننان اسىردى، ءوڭىر اتتاعان زەرتتەۋ - اشۋ ورنى زەرتتەۋ - اشۋ ارقىلى بايىرعى رايوننىڭ دامۋىنا ۇزدىكسىز دەم بەرۋدە.
”’15 - بەسجىلدىق‘ كەزىندە ءبىز جوعارى مەكتەپتەرمەن، ءتۇيىندى كاسىپورىندارمەن بىرلەسىپ، ’جاڭا ماتەريال كاسىبىندە جاڭالىق اشۋ وداعىن‘ بىرگە قۇرىپ، جوعارى دەڭگەيلى دارىندىلاردى يكەمدى ەنگىزىپ، كاسىپ سالاسى باسشىلار باس قوسۋىن، جاڭالىق اشۋ جارىسى مەن كاسىپتىك سالوندى ۇدايىلاندىرىپ وتكىزىپ، فاكتورلارى تولىق، نەگىزگى تۇلعالارى توعىسقان، بايلىقتارى ءبىرىن - ءبىرى جەبەيتىن وڭىرلىك جاڭالىق اشۋ تورىن جەدەل قۇرىپ، تەحنيكالىق زەرتتەۋ - اشۋدان، ارالىق سىناقتان كاسىپ سالاسىن جەتىلدىرۋگە دەيىنگى تۇتاس تىزبەكتى اشامىز“ دەدى پيڭشياڭ قالالىق عىلىم - تەحنيكا مەكەمەسىنىڭ باستىعى جىڭ رۇي.
كەلۋ قاينارى: حالىق تورابى